Klaaglied over Tyrus, het prachtige koopmansschip dat vergaat
Eigen Nederlandse vertaling uit de grondtekst. Rode tekst = woorden van Yahweh, Elohim of Yeshua zelf. Cursieve tekst = woorden van Melchisedek en de engel van Yahweh (hun identiteit wordt verschillend uitgelegd; zie de voetnoot). Kleine cursieve tekst = woorden van Satan, demonen of de draak. Gele markering in de brontekst = woord uit een andere bron dan de hoofdbron (zie Bron).
Een klaaglied over Tyrus
1Het woord van Yahweh kwam tot mij:
וַיְהִ֥י
(vayhi)
en het was
דְבַר
(devar)
woord van
יְהוָ֖ה
(Yahweh)
Yahweh
אֵלַ֥י
(elay)
tot mij
לֵאמֹֽר
(lemor)
zeggend
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
2„Jij nu, mensenkind, hef een klaaglied aan over Tyrus.
וְאַתָּ֣ה
(veata)
en jij
בֶן
(ben)
zoon van
אָדָ֔ם
(adam)
mens
שָׂ֥א
(sa)
hef op
עַל
(al)
over
צֹ֖ר
(tsor)
Tyrus
קִינָֽה
(qina)
klaaglied
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Tyrus: Tyrus ligt aan de kust van de Middellandse Zee, in het huidige Libanon.
Uitleg
קינה (qinah), ‘klaaglied’: een lied bij een sterfgeval of ramp, zoals in 26:17.
Het klaaglied loopt van vers 3 tot en met 36.
Tyrus is hier een prachtig koopmansschip dat vergaat.
In het klaaglied spreekt Yahweh niet zelf in de eerste persoon. Wij hebben het daarom zwart gelaten, als klaagzang van de profeet; alleen de opdracht aan Ezechiël (vers 2–3a) staat rood.
3Zeg tegen Tyrus, die woont bij de ingangen van de zee en handelt met de volken naar vele kustlanden:” Zo zegt Heer Yahweh: Tyrus, jij hebt gezegd: ‘Ik ben volmaakt van schoonheid.’
וְאָמַרְתָּ֣
(veamarta)
en je zult zeggen
לְצ֗וֹר
(letsor)
aan Tyrus
הַיֹּשֶׁ֨בֶת֙
(hayoshevet)
die woont
עַל
(al)
bij
מְבוֹאֹ֣ת
(mevoot)
ingangen van
יָ֔ם
(yam)
zee
רֹכֶ֨לֶת֙
(rokhelet)
handelaarster van
הָֽעַמִּ֔ים
(haamim)
de volken
אֶל
(el)
naar
אִיִּ֖ים
(iyim)
kustlanden
רַבִּ֑ים
(rabim)
vele
כֹּ֤ה
(ko)
zo
אָמַר֙
(amar)
zegt
אֲדֹנָ֣י
(adonay)
Heer
יְהוִ֔ה
(Yahweh)
Yahweh
צ֕וֹר
(tsor)
Tyrus
אַ֣תְּ
(at)
jij
אָמַ֔רְתְּ
(amart)
je hebt gezegd
אֲנִ֖י
(ani)
ik
כְּלִ֥ילַת
(kelilat)
volmaaktheid van
יֹֽפִי
(yofi)
schoonheid
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Tyrus: Tyrus ligt aan de kust van de Middellandse Zee, in het huidige Libanon.
Uitleg
כלילת יפי (kelilat yofi), ‘volmaakt van schoonheid’: letterlijk ‘volmaaktheid van schoonheid’.
Tyrus prijst zichzelf als een prachtig schip.
Lezing
In de geschreven tekst (ketiv) staat הישבתי (hayyoshavti), ‘ik woon’.
De voorgelezen tekst (qere) is הישׁבת (hayyoshevet), ‘die woont’.
7Fijn linnen met borduurwerk uit Egypte was je zeil, om je tot vaandel te dienen. Blauwpurper en roodpurper van de kusten van Elisa was je overkapping.
שֵׁשׁ
(shesh)
fijn linnen
בְּרִקְמָ֤ה
(beriqma)
met borduurwerk
מִמִּצְרַ֨יִם֙
(mimitsrayim)
uit Egypte
הָיָ֣ה
(haya)
was
מִפְרָשֵׂ֔ךְ
(mifrasekh)
je zeil
לִהְי֥וֹת
(lihyot)
om te zijn
לָ֖ךְ
(lakh)
voor jou
לְנֵ֑ס
(lenes)
tot vaandel
תְּכֵ֧לֶת
(tekhelet)
blauwpurper
וְאַרְגָּמָ֛ן
(veargaman)
en roodpurper
מֵאִיֵּ֥י
(meiyei)
van de kustlanden van
אֱלִישָׁ֖ה
(elisha)
Elisa
הָיָ֥ה
(haya)
was
מְכַסֵּֽךְ
(mekhasekh)
je overkapping
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.
Zie Elisa (Alasia, Cyprus; ligging onzeker): Elisa (Elisja) is waarschijnlijk Alasia, het oude Cyprus.
Dit is niet helemaal zeker.
Uitleg
לנס (nes), ‘vaandel’: het zeil met borduurwerk diende als vlag, zodat men het schip van ver herkende.
תכלת (tekhelet), ‘blauwpurper’, en וארגמן (argaman), ‘roodpurper’: zoals in Exod. 25:4.
אלישׁה (Elishah), ‘Elisa’: een kustland in het westen, zoals in Gen. 10:4. Het is niet de profeet Elisa.
9De oudsten van Gebal en haar wijzen waren in je en herstelden je lekken. Alle schepen van de zee met hun zeelieden waren in je om je koopwaar te ruilen.
זִקְנֵ֨י
(ziqnei)
oudsten van
גְבַ֤ל
(geval)
Gebal
וַחֲכָמֶ֨יהָ֙
(vachakhameiha)
en haar wijzen
הָ֣יוּ
(hayu)
zij waren
בָ֔ךְ
(bakh)
in jou
מַחֲזִיקֵ֖י
(machaziqei)
herstellers van
בִּדְקֵ֑ךְ
(bidqekh)
je lek
כָּל
(kal)
alle
אֳנִיּ֨וֹת
(oniyot)
schepen van
הַיָּ֤ם
(hayam)
de zee
וּמַלָּֽחֵיהֶם֙
(umalacheihem)
en hun zeelieden
הָ֣יוּ
(hayu)
zij waren
בָ֔ךְ
(bakh)
in jou
לַעֲרֹ֖ב
(laarov)
om te ruilen
מַעֲרָבֵֽךְ
(maaravekh)
je koopwaar
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Gebal: Gebal (Byblos) lag aan de kust van het huidige Libanon.
Uitleg
גבל (Gebal): een Fenicische kuststad ten noorden van Tyrus; zie Joz. 13:5.
מחזיקי בדקך (machziqei vadeqekh), ‘herstellers van je lekken’: letterlijk ‘zij die je lek vasthouden’, de mannen die gaten dichten.
11De mannen van Arvad en je leger stonden rondom op je muren, en de Gammadim in je torens. Zij hingen hun schilden rondom aan je muren. Zij maakten je schoonheid volmaakt.
בְּנֵ֧י
(benei)
zonen van
אַרְוַ֣ד
(arvad)
Arvad
וְחֵילֵ֗ךְ
(vecheilekh)
en je leger
עַל
(al)
op
חוֹמוֹתַ֨יִךְ֙
(chomotayikh)
je muren
סָבִ֔יב
(saviv)
rondom
וְגַ֨מָּדִ֔ים
(vegamadim)
en Gammadim
בְּמִגְדְּלוֹתַ֖יִךְ
(bemigdelotayikh)
in je torens
הָי֑וּ
(hayu)
zij waren
שִׁלְטֵיהֶ֞ם
(shilteihem)
hun schilden
תִּלּ֤וּ
(tilu)
zij hingen
עַל
(al)
aan
חוֹמוֹתַ֨יִךְ֙
(chomotayikh)
je muren
סָבִ֔יב
(saviv)
rondom
הֵ֖מָּה
(hema)
zij
כָּלְל֥וּ
(kalelu)
hebben volmaakt
יָפְיֵֽךְ
(yafeyekh)
je schoonheid
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Arvad (Ruad): Arvad (Aruad) was een Fenicische eilandstad, het huidige Arwad (Ruad) voor de kust van Syrië.
Uitleg
וגמדים (gammadim) komt alleen hier voor; de betekenis is onzeker.
Het kan een volk of een plaats zijn, of mannen die op de torens wacht houden.
Schilden aan de muur hangen is een teken van pracht en kracht.
12Tarsis was je handelaar vanwege de overvloed van allerlei rijkdom. Met zilver, ijzer, tin en lood betaalden zij voor je ruilwaar.
תַּרְשִׁ֥ישׁ
(tarshish)
Tarsis
סֹחַרְתֵּ֖ךְ
(sochartekh)
je handelaar
מֵרֹ֣ב
(merov)
vanwege overvloed van
כָּל
(kal)
alle
ה֑וֹן
(hon)
rijkdom
בְּכֶ֤סֶף
(bekhesef)
met zilver
בַּרְזֶל֙
(barzel)
ijzer
בְּדִ֣יל
(bedil)
tin
וְעוֹפֶ֔רֶת
(veoferet)
en lood
נָתְנ֖וּ
(natenu)
zij gaven
עִזְבוֹנָֽיִךְ
(izvonayikh)
je ruilwaren
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Tarsis (Tarsus?; ligging onzeker): De ligging van Tarsis is onzeker.
Vaak wordt gedacht aan Tartessos in het zuiden van Spanje, maar ook aan Tarsus in Cilicië.
Op deze kaart staat Tarsus; Spanje valt buiten het kaartbeeld.
Uitleg
תרשׁישׁ (Tarshish), ‘Tarsis’: de ligging is onzeker; vaak gezocht in het uiterste westen van de Middellandse Zee.
Zie ook Jona 1:3.
עזבוניך (izvonayikh), ‘je ruilwaar’: een woord dat alleen in dit hoofdstuk voorkomt. Het betekent waarschijnlijk wat tegen betaling of ruil verhandeld wordt.
16Aram was je handelaar vanwege de overvloed van je werken. Met turkoois, purper, borduurwerk, fijn linnen, koraal en robijn betaalden zij voor je ruilwaar.
אֲרָ֥ם
(aram)
Aram
סֹחַרְתֵּ֖ךְ
(sochartekh)
je handelaar
מֵרֹ֣ב
(merov)
vanwege overvloed van
מַעֲשָׂ֑יִךְ
(maasayikh)
je werken
בְּ֠נֹפֶךְ
(benofekh)
met turkoois
אַרְגָּמָ֨ן
(argaman)
purper
וְרִקְמָ֤ה
(veriqma)
en borduurwerk
וּבוּץ֙
(uvuts)
en fijn linnen
וְרָאמֹ֣ת
(veramot)
en koraal
וְכַדְכֹּ֔ד
(vekhadkod)
en robijn
נָתְנ֖וּ
(natenu)
zij gaven
בְּעִזְבוֹנָֽיִךְ
(beizvonayikh)
in je ruilwaren
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Aram: Aram is het gebied van de Arameeërs, in het huidige Syrië.
Uitleg
ארם (Aram): het gebied rond Damascus.
Sommige oude vertalingen lezen hier anders.
בנפך (nofekh), ‘turkoois’ (zoals Exod. 28:18); וראמת (ra’mot), ‘koraal’ (zoals Job 28:18); וכדכד (kadkod), ‘robijn’ (zoals Jes. 54:12). Sommige van deze steennamen zijn onzeker.
21Arabië en alle vorsten van Kedar waren handelaars in jouw hand. Met lammeren, rammen en bokken waren zij je handelaars.
עֲרַב֙
(arav)
Arabië
וְכָל
(vekhal)
en alle
נְשִׂיאֵ֣י
(nesiei)
vorsten van
קֵדָ֔ר
(qedar)
Kedar
הֵ֖מָּה
(hema)
zij
סֹחֲרֵ֣י
(socharei)
handelaars van
יָדֵ֑ךְ
(yadekh)
je hand
בְּכָרִ֤ים
(bekharim)
met lammeren
וְאֵילִים֙
(veeilim)
en rammen
וְעַתּוּדִ֔ים
(veatudim)
en bokken
בָּ֖ם
(bam)
daarmee
סֹחֲרָֽיִךְ
(socharayikh)
je handelaars
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Arabië (ongeveer): Arabië is het woestijngebied ten oosten en zuiden van Israël.
De grenzen zijn niet scherp te trekken.
Zie Kedar (ligging onzeker): Kedar is een Arabisch nomadenvolk (Genesis 25:13), dat in de woestijn ten oosten en zuiden van Kanaän woonde, in het noordwesten van Arabië.
De precieze ligging is niet zeker.
Uitleg
ערב (Arav), ‘Arabië’, en קדר (Qedar), ‘Kedar’: nomadische stammen in de Arabische woestijn; zie Jes. 21:16.
24Zij waren je handelaars in prachtige stoffen, in mantels van blauwpurper en borduurwerk, en in kisten met veelkleurige stoffen, vastgebonden met koorden en van ceder, in je handel.
הֵ֤מָּה
(hema)
zij
רֹכְלַ֨יִךְ֙
(rokhelayikh)
je handelaars
בְּמַכְלֻלִ֔ים
(bemakhlulim)
in prachtstoffen
בִּגְלוֹמֵי֙
(biglomei)
in mantels van
תְּכֵ֣לֶת
(tekhelet)
blauwpurper
וְרִקְמָ֔ה
(veriqma)
en borduurwerk
וּבְגִנְזֵ֖י
(uveginzei)
en in kisten van
בְּרֹמִ֑ים
(beromim)
veelkleurige stoffen
בַּחֲבָלִ֧ים
(bachavalim)
in koorden
חֲבֻשִׁ֛ים
(chavushim)
gebonden
וַאֲרֻזִ֖ים
(vaaruzim)
en ceder
בְּמַרְכֻלְתֵּֽךְ
(bemarkhultekh)
in je handel
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
במכללים (makhlulim), ‘prachtstoffen’: een woord dat alleen hier voorkomt; het betekent iets als ‘volmaakte, prachtige kleding’.
ברמים (barmim), ‘veelkleurige stoffen’: komt alleen hier voor; de betekenis is onzeker.
27Je rijkdom, je ruilwaar en je koopwaar, je zeelieden en je stuurlieden, wie je lekken herstelt en je koopwaar ruilt, al je krijgslieden en heel de menigte die in je midden is: zij zullen vallen in het hart van de zeeën op de dag van je val.
הוֹנֵךְ֙
(honekh)
je rijkdom
וְעִזְבוֹנַ֔יִךְ
(veizvonayikh)
en je ruilwaren
מַעֲרָבֵ֕ךְ
(maaravekh)
je koopwaar
מַלָּחַ֖יִךְ
(malachayikh)
je zeelieden
וְחֹבְלָ֑יִךְ
(vechovelayikh)
en je stuurlieden
מַחֲזִיקֵ֣י
(machaziqei)
herstellers van
בִדְקֵ֣ך
(bidqekh)
je lek
וְֽעֹרְבֵ֣י
(veorevei)
en ruilers van
מַ֠עֲרָבֵךְ
(maaravekh)
je koopwaar
וְכָל
(vekhal)
en alle
אַנְשֵׁ֨י
(anshei)
mannen van
מִלְחַמְתֵּ֜ךְ
(milchamtekh)
je oorlog
אֲשֶׁר
(asher)
die
בָּ֗ךְ
(bakh)
in jou
וּבְכָל
(uvekhal)
en in heel
קְהָלֵךְ֙
(qehalekh)
je menigte
אֲשֶׁ֣ר
(asher)
die
בְּתוֹכֵ֔ךְ
(betokhekh)
in je midden
יִפְּלוּ֙
(yipelu)
zullen vallen
בְּלֵ֣ב
(belev)
in het hart van
יַמִּ֔ים
(yamim)
zeeën
בְּי֖וֹם
(beyom)
op de dag van
מַפַּלְתֵּֽךְ
(mapaltekh)
je val
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
Het vers is één lange opsomming die eindigt met ‘zullen vallen’.
32Hun zonen heffen een klaaglied over je aan en klagen om je: ‘Wie was als Tyrus, als de verstomde midden in de zee?’
וְנָשְׂא֨וּ
(venaseu)
en zij zullen opheffen
אֵלַ֤יִךְ
(elayikh)
over jou
בְּנִיהֶם֙
(benihem)
hun zonen
קִינָ֔ה
(qina)
klaaglied
וְקוֹנְנ֖וּ
(veqonenu)
en zij zullen klagen
עָלָ֑יִךְ
(alayikh)
over jou
מִ֣י
(mi)
wie
כְצ֔וֹר
(ketsor)
zoals Tyrus
כְּדֻמָ֖ה
(keduma)
zoals de verstomde
בְּת֥וֹךְ
(betokh)
midden in
הַיָּֽם
(hayam)
de zee
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Tyrus: Tyrus ligt aan de kust van de Middellandse Zee, in het huidige Libanon.
Uitleg
בניהם (beneihem) betekent letterlijk ‘hun zonen’.
Sommigen lezen hier een ander woord.
Wij volgen het Hebreeuws.
כדמה (kidemah), ‘als de verstomde’: komt van een werkwoord dat ‘stil worden’ betekent; sommigen denken aan ‘vernietigd’. De betekenis is niet helemaal zeker.
33Wanneer je ruilwaar uit de zeeën kwam, verzadigde je vele volken. Met de overvloed van je rijkdom en je ruilwaar maakte je de koningen van de aarde rijk.
בְּצֵ֤את
(betset)
bij het uitgaan van
עִזְבוֹנַ֨יִךְ֙
(izvonayikh)
je ruilwaren
מִיַּמִּ֔ים
(miyamim)
uit de zeeën
הִשְׂבַּ֖עַתְּ
(hisbaat)
je verzadigde
עַמִּ֣ים
(amim)
volken
רַבִּ֑ים
(rabim)
vele
בְּרֹ֤ב
(berov)
met overvloed van
הוֹנַ֨יִךְ֙
(honayikh)
je rijkdom
וּמַ֣עֲרָבַ֔יִךְ
(umaaravayikh)
en je ruilwaar
הֶעֱשַׁ֖רְתְּ
(heeshart)
je maakte rijk
מַלְכֵי
(malkhei)
koningen van
אָֽרֶץ
(arets)
aarde
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)