2 Samuël 1
David hoort over de dood van Saul en Jonatan
Eigen Nederlandse vertaling uit de grondtekst. Rode tekst = woorden van Yahweh, Elohim of Yeshua zelf. Cursieve tekst = woorden van Melchisedek en de engel van Yahweh (hun identiteit wordt verschillend uitgelegd; zie de voetnoot). Kleine cursieve tekst = woorden van Satan, demonen of de draak. Gele markering in de brontekst = woord uit een andere bron dan de hoofdbron (zie Bron).
Een bode uit het kamp van Saul
1Na de dood van Saul keerde David terug van de slag tegen de Amalekieten. David bleef twee dagen in Siklag.
וַיְהִ֗י
(vayhi)
en het was
אַֽחֲרֵי֙
(acharei)
na
מ֣וֹת
(mot)
de dood van
שָׁא֔וּל
(shaul)
Saul
וְדָוִ֣ד
(vedavid)
en David
שָׁ֔ב
(shav)
was teruggekeerd
מֵהַכּ֖וֹת
(mehakot)
van het verslaan van
אֶת
(et)
(obj.)
הָעֲמָלֵ֑ק
(haamaleq)
de Amalekiet
וַיֵּ֧שֶׁב
(vayeshev)
en David bleef
דָּוִ֛ד
(david)
David
בְּצִקְלָ֖ג
(betsiqlag)
in Siklag
יָמִ֥ים
(yamim)
dagen
שְׁנָֽיִם
(shenayim)
twee
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Siklag lag in het zuiden van Juda, in de Negev, in het huidige Israël.
De precieze plek is onzeker; Tel Seraa en Tel Chalif worden genoemd.
Zie ook 1 Sam. 30:1–20.
2Op de derde dag kwam er, zie, een man uit het kamp van Saul. Zijn kleren waren gescheurd en er lag aarde op zijn hoofd. Toen hij bij David kwam, viel hij ter aarde en boog zich neer.
וַיְהִ֣י
(vayhi)
en het was
בַּיּ֣וֹם
(bayom)
op de dag
הַשְּׁלִישִׁ֗י
(hashelishi)
de derde
וְהִנֵּה֩
(vehine)
en zie
אִ֨ישׁ
(ish)
een man
בָּ֤א
(ba)
kwam
מִן
(min)
uit
הַֽמַּחֲנֶה֙
(hamachane)
het kamp
מֵעִ֣ם
(meim)
van bij
שָׁא֔וּל
(shaul)
Saul
וּבְגָדָ֣יו
(uvegadav)
en zijn kleren
קְרֻעִ֔ים
(qeruim)
gescheurd
וַאֲדָמָ֖ה
(vaadama)
en aarde
עַל
(al)
op
רֹאשׁ֑וֹ
(rosho)
zijn hoofd
וַיְהִי֙
(vayhi)
en het was
בְּבֹא֣וֹ
(bevoo)
bij zijn komst
אֶל
(el)
tot
דָּוִ֔ד
(david)
David
וַיִּפֹּ֥ל
(vayipol)
en hij viel
אַ֖רְצָה
(artsa)
ter aarde
וַיִּשְׁתָּֽחוּ
(vayishtachu)
en hij boog zich neer
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
Het gescheurde kleed en de aarde op het hoofd zijn tekenen van rouw.
Zie ook Joz. 7:6.
3David zei tegen hem: „Waar kom jij vandaan?” Hij zei tegen hem: „Ik ben ontkomen uit het kamp van Israël.”
וַיֹּ֤אמֶר
(vayomer)
en zei
לוֹ֙
(lo)
tegen hem
דָּוִ֔ד
(david)
David
אֵ֥י
(ei)
waar
מִזֶּ֖ה
(mize)
vandaan
תָּב֑וֹא
(tavo)
kom jij
וַיֹּ֣אמֶר
(vayomer)
en hij zei
אֵלָ֔יו
(elav)
tot hem
מִמַּחֲנֵ֥ה
(mimachane)
uit het kamp van
יִשְׂרָאֵ֖ל
(yisrael)
Israël
נִמְלָֽטְתִּי
(nimlatti)
ik ben ontkomen
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
4David zei tegen hem: „Wat is er gebeurd? Vertel het mij toch.” Hij zei: „Het volk is gevlucht uit de strijd. Ook zijn er velen van het volk gevallen en gestorven. Ook Saul en zijn zoon Jonatan zijn gestorven.”
וַיֹּ֨אמֶר
(vayomer)
en zei
אֵלָ֥יו
(elav)
tot hem
דָּוִ֛ד
(david)
David
מֶה
(me)
wat
הָיָ֥ה
(haya)
is geschied
הַדָּבָ֖ר
(hadavar)
de zaak
הַגֶּד
(haged)
vertel
נָ֣א
(na)
toch
לִ֑י
(li)
mij
וַ֠יֹּאמֶר
(vayomer)
en hij zei
אֲשֶׁר
(asher)
dat
נָ֨ס
(nas)
is gevlucht
הָעָ֜ם
(haam)
het volk
מִן
(min)
uit
הַמִּלְחָמָ֗ה
(hamilchama)
de strijd
וְגַם
(vegam)
en ook
הַרְבֵּ֞ה
(harbe)
velen
נָפַ֤ל
(nafal)
zijn gevallen
מִן
(min)
van
הָעָם֙
(haam)
het volk
וַיָּמֻ֔תוּ
(vayamutu)
en zij zijn gestorven
וְגַ֗ם
(vegam)
en ook
שָׁא֛וּל
(shaul)
Saul
וִיהוֹנָתָ֥ן
(vihonatan)
en Jonatan
בְּנ֖וֹ
(beno)
zijn zoon
מֵֽתוּ
(metu)
zijn gestorven
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
5David zei tegen de jongen die het hem vertelde: „Hoe weet je dat Saul en zijn zoon Jonatan gestorven zijn?”
וַיֹּ֣אמֶר
(vayomer)
en zei
דָּוִ֔ד
(david)
David
אֶל
(el)
tot
הַנַּ֖עַר
(hanaar)
de jongen
הַמַּגִּ֣יד
(hamagid)
die vertelde
ל֑וֹ
(lo)
hem
אֵ֣יךְ
(eikh)
hoe
יָדַ֔עְתָּ
(yadata)
weet je
כִּי
(ki)
dat
מֵ֥ת
(met)
is gestorven
שָׁא֖וּל
(shaul)
Saul
וִיהֽוֹנָתָ֥ן
(vihonatan)
en Jonatan
בְּנֽוֹ
(beno)
zijn zoon
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
6De jongen die het hem vertelde, zei: „Ik was toevallig op de berg Gilboa. Zie, Saul leunde op zijn speer. Zie, de wagens en de bevelhebbers van de ruiters waren hem dicht op de hielen.
וַיֹּ֜אמֶר
(vayomer)
en zei
הַנַּ֣עַר
(hanaar)
de jongen
הַמַּגִּ֣יד
(hamagid)
die vertelde
ל֗וֹ
(lo)
hem
נִקְרֹ֤א
(niqro)
toevallig
נִקְרֵ֨יתִי֙
(niqreiti)
ik kwam toevallig
בְּהַ֣ר
(behar)
op de berg
הַגִּלְבֹּ֔עַ
(hagilboa)
de Gilboa
וְהִנֵּ֥ה
(vehine)
en zie
שָׁא֖וּל
(shaul)
Saul
נִשְׁעָ֣ן
(nishan)
leunde
עַל
(al)
op
חֲנִית֑וֹ
(chanito)
zijn speer
וְהִנֵּ֥ה
(vehine)
en zie
הָרֶ֛כֶב
(harekhev)
de wagens
וּבַעֲלֵ֥י
(uvaalei)
en de bevelhebbers van
הַפָּרָשִׁ֖ים
(haparashim)
de ruiters
הִדְבִּקֻֽהוּ
(hidbiquhu)
waren hem dicht op de hielen
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Gilboa: De Gilboa is een bergrug aan de zuidoostkant van de vallei van Jizreël.
Uitleg
Dit verhaal wijkt af van 1 Sam. 31:3–6.
Daar valt Saul in zijn eigen zwaard.
De Amalekiet vertelt het anders; wij vertalen wat de tekst zegt.
בַּעֲלֵי הַפָּרָשִׁים (baalei happarashim), ‘de heren van de ruiters’: de bevelhebbers van de ruiters.
7Hij keerde zich om, zag mij en riep mij. Ik zei: ‘Hier ben ik.’
וַיִּ֥פֶן
(vayifen)
en hij keerde zich om
אַחֲרָ֖יו
(acharav)
achter zich
וַיִּרְאֵ֑נִי
(vayireni)
en hij zag mij
וַיִּקְרָ֣א
(vayiqra)
en hij riep
אֵלָ֔י
(elay)
tot mij
וָאֹמַ֖ר
(vaomar)
en ik zei
הִנֵּֽנִי
(hineni)
hier ben ik
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
8Hij zei tegen mij: ‘Wie ben jij?’ Ik zei tegen hem: ‘Ik ben een Amalekiet.’
וַיֹּ֥אמֶר
(vayomer)
en hij zei
לִ֖י
(li)
tot mij
מִי
(mi)
wie
אָ֑תָּה
(ata)
ben jij
וָאֹמַ֣ר
(vaomar)
en ik zei
אֵלָ֔יו
(elav)
tot hem
עֲמָלֵקִ֖י
(amaleqi)
Amalekiet
אָנֹֽכִי
(anokhi)
ik
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Lezing
De geschreven tekst heeft hier ‘en hij zei’.
De gelezen tekst heeft ‘en ik zei’.
Wij volgen de gelezen tekst, omdat de man zelf antwoordt.
9Hij zei tegen mij: ‘Ga toch over mij staan en dood mij. Want kramp heeft mij gegrepen, terwijl mijn leven nog helemaal in mij is.’
וַיֹּ֣אמֶר
(vayomer)
en hij zei
אֵלַ֗י
(elay)
tot mij
עֲמָד
(amad)
ga staan
נָ֤א
(na)
toch
עָלַי֙
(alay)
over mij
וּמֹ֣תְתֵ֔נִי
(umoteteni)
en dood mij
כִּ֥י
(ki)
want
אֲחָזַ֖נִי
(achazani)
heeft gegrepen mij
הַשָּׁבָ֑ץ
(hashavats)
de kramp
כִּֽי
(ki)
want
כָל
(kal)
heel
ע֥וֹד
(od)
nog
נַפְשִׁ֖י
(nafshi)
mijn leven
בִּֽי
(bi)
in mij
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
שָׁבָץ (shavats), ‘kramp’: de betekenis van dit woord is onzeker.
Het kan ook duizeling of doodsangst zijn.
10Ik ging over hem staan en doodde hem. Want ik wist dat hij na zijn val niet zou blijven leven. Ik nam de kroon die op zijn hoofd was en de armband die om zijn arm zat. Ik heb ze hier gebracht, naar mijn heer.”
וָאֶעֱמֹ֤ד
(vaeemod)
en ik ging staan
עָלָיו֙
(alav)
over hem
וַאֲמֹ֣תְתֵ֔הוּ
(vaamotetehu)
en ik doodde hem
כִּ֣י
(ki)
want
יָדַ֔עְתִּי
(yadati)
ik wist
כִּ֛י
(ki)
dat
לֹ֥א
(lo)
niet
יִֽחְיֶ֖ה
(yichye)
hij zou leven
אַחֲרֵ֣י
(acharei)
na
נִפְל֑וֹ
(niflo)
zijn val
וָאֶקַּ֞ח
(vaeqach)
en ik nam
הַנֵּ֣זֶר
(hanezer)
de kroon
אֲשֶׁ֣ר
(asher)
die
עַל
(al)
op
רֹאשׁ֗וֹ
(rosho)
zijn hoofd
וְאֶצְעָדָה֙
(veetsada)
en de armband
אֲשֶׁ֣ר
(asher)
die
עַל
(al)
aan
זְרֹע֔וֹ
(zeroo)
zijn arm
וָאֲבִיאֵ֥ם
(vaaviem)
en ik bracht ze
אֶל
(el)
tot
אֲדֹנִ֖י
(adoni)
mijn heer
הֵֽנָּה
(hena)
hierheen
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
נֵזֶר (nezer), ‘kroon’: een teken van het koningschap, hier een band om het hoofd.
David en zijn mannen rouwen
11Toen greep David zijn kleren vast en scheurde ze. Ook alle mannen die bij hem waren, deden dat.
וַיַּחֲזֵ֥ק
(vayachazeq)
en greep vast
דָּוִ֛ד
(david)
David
בִּבְגָדָ֖יו
(bivgadav)
in zijn kleren
וַיִּקְרָעֵ֑ם
(vayiqraem)
en scheurde ze
וְגַ֥ם
(vegam)
en ook
כָּל
(kal)
alle
הָאֲנָשִׁ֖ים
(haanashim)
de mannen
אֲשֶׁ֥ר
(asher)
die
אִתּֽוֹ
(ito)
met hem
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
12Zij rouwden, huilden en vastten tot de avond. Zij deden dat om Saul en om zijn zoon Jonatan, om het volk van Yahweh en om het huis van Israël. Want zij waren door het zwaard gevallen.
וַֽיִּסְפְּדוּ֙
(vayispedu)
en zij rouwden
וַיִּבְכּ֔וּ
(vayivku)
en zij huilden
וַיָּצֻ֖מוּ
(vayatsumu)
en zij vastten
עַד
(ad)
tot
הָעָ֑רֶב
(haarev)
de avond
עַל
(al)
om
שָׁא֞וּל
(shaul)
Saul
וְעַל
(veal)
en om
יְהוֹנָתָ֣ן
(yehonatan)
Jonatan
בְּנ֗וֹ
(beno)
zijn zoon
וְעַל
(veal)
en om
עַ֤ם
(am)
het volk van
יְהוָה֙
(Yahweh)
Yahweh
וְעַל
(veal)
en om
בֵּ֣ית
(beit)
het huis van
יִשְׂרָאֵ֔ל
(yisrael)
Israël
כִּ֥י
(ki)
omdat
נָפְל֖וּ
(nafelu)
zij waren gevallen
בֶּחָֽרֶב
(becharev)
door het zwaard
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
De Amalekiet wordt gedood
13David zei tegen de jongen die het hem vertelde: „Waar kom jij vandaan?” Hij zei: „Ik ben de zoon van een vreemdeling, een Amalekiet.”
וַיֹּ֣אמֶר
(vayomer)
en zei
דָּוִ֗ד
(david)
David
אֶל
(el)
tot
הַנַּ֨עַר֙
(hanaar)
de jongen
הַמַּגִּ֣יד
(hamagid)
die vertelde
ל֔וֹ
(lo)
hem
אֵ֥י
(ei)
waar
מִזֶּ֖ה
(mize)
vandaan
אָ֑תָּה
(ata)
jij
וַיֹּ֕אמֶר
(vayomer)
en hij zei
בֶּן
(ben)
zoon van
אִ֛ישׁ
(ish)
een man
גֵּ֥ר
(ger)
vreemdeling
עֲמָלֵקִ֖י
(amaleqi)
Amalekiet
אָנֹֽכִי
(anokhi)
ik
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Zie ook2 Sam 1:8
14David zei tegen hem: „Hoe was je niet bang je hand uit te steken, om de gezalfde van Yahweh te vernietigen?”
וַיֹּ֥אמֶר
(vayomer)
en zei
אֵלָ֖יו
(elav)
tot hem
דָּוִ֑ד
(david)
David
אֵ֚יךְ
(eikh)
hoe
לֹ֣א
(lo)
niet
יָרֵ֔אתָ
(yareta)
was je bang
לִשְׁלֹ֨חַ֙
(lishloach)
om uit te steken
יָֽדְךָ֔
(yadekha)
je hand
לְשַׁחֵ֖ת
(leshachet)
om te vernietigen
אֶת
(et)
(obj.)
מְשִׁ֥יחַ
(meshiach)
de gezalfde van
יְהוָֽה
(Yahweh)
Yahweh
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
מְשִׁיחַ (mashiach), ‘gezalfde’: iemand die met olie is gezalfd om koning of priester te zijn.
Zie ook Lev. 4:3; 1 Sam. 24:7.
15David riep een van de jongens en zei: „Kom hier, val hem aan.” Hij sloeg hem, en hij stierf.
וַיִּקְרָ֣א
(vayiqra)
en riep
דָוִ֗ד
(david)
David
לְאַחַד֙
(leachad)
een
מֵֽהַנְּעָרִ֔ים
(mehanearim)
van de jongens
וַיֹּ֖אמֶר
(vayomer)
en zei
גַּ֣שׁ
(gash)
kom dichterbij
פְּגַע
(pega)
val aan
בּ֑וֹ
(bo)
hem
וַיַּכֵּ֖הוּ
(vayakehu)
en hij sloeg hem
וַיָּמֹֽת
(vayamot)
en hij stierf
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
16David zei tegen hem: „Je bloed komt op je eigen hoofd. Want je eigen mond heeft tegen je getuigd, toen je zei: ‘Ik heb de gezalfde van Yahweh gedood.’”
וַיֹּ֤אמֶר
(vayomer)
en zei
אֵלָיו֙
(elav)
tot hem
דָּוִ֔ד
(david)
David
דָּמְךָ֖
(damekha)
je bloed
עַל
(al)
op
רֹאשֶׁ֑ךָ
(roshekha)
je hoofd
כִּ֣י
(ki)
want
פִ֗יךָ
(pikha)
je mond
עָנָ֤ה
(ana)
heeft getuigd
בְךָ֙
(bekha)
tegen jou
לֵאמֹ֔ר
(lemor)
zeggende
אָנֹכִ֥י
(anokhi)
ik
מֹתַ֖תִּי
(motati)
heb gedood
אֶת
(et)
(obj.)
מְשִׁ֥יחַ
(meshiach)
de gezalfde van
יְהוָֽה
(Yahweh)
Yahweh
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Lezing
De geschreven tekst heeft ‘je bloeden’ (meervoud).
De gelezen tekst heeft ‘je bloed’.
Wij volgen de gelezen tekst.
Davids klaaglied over Saul en Jonatan
17David zong dit klaaglied over Saul en over zijn zoon Jonatan.
וַיְקֹנֵ֣ן
(vayqonen)
en zong een klaaglied
דָּוִ֔ד
(david)
David
אֶת
(et)
(obj.)
הַקִּינָ֖ה
(haqina)
het klaaglied
הַזֹּ֑את
(hazot)
dit
עַל
(al)
over
שָׁא֖וּל
(shaul)
Saul
וְעַל
(veal)
en over
יְהוֹנָתָ֥ן
(yehonatan)
Jonatan
בְּנֽוֹ
(beno)
zijn zoon
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
18Hij zei dat de zonen van Juda de boog moesten leren. Zie, het staat geschreven in het Boek van Jasher.
וַיֹּ֕אמֶר
(vayomer)
en hij zei
לְלַמֵּ֥ד
(lelamed)
om te leren
בְּנֵֽי
(benei)
zonen van
יְהוּדָ֖ה
(yehuda)
Juda
קָ֑שֶׁת
(qashet)
boog
הִנֵּ֥ה
(hine)
zie
כְתוּבָ֖ה
(ketuva)
geschreven
עַל
(al)
op
סֵ֥פֶר
(sefer)
het boek van
הַיָּשָֽׁר
(hayashar)
Jasher
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
סֵפֶר הַיָּשָׁר (sefer hajashar), ‘Boek van Jasher’: ‘het boek van de oprechte’ of ‘de rechtschapene’.
Het wordt ook genoemd in Joz. 10:13.
קֶשֶׁת (qeshet), ‘boog’: dit kan ook de titel van het lied zijn, ‘de Boog’.
Lezing
Wij vertalen letterlijk: de zonen van Juda moeten de boog leren.
Dat kan betekenen dat het lied werd geleerd of dat het volk leerde met de boog om te gaan.
Aanvullend
Het Boek van Jasher in onze verzameling bevat dit klaaglied niet.
19De pracht van Israël ligt gedood op je hoogten. Hoe zijn de helden gevallen!
הַצְּבִי֙
(hatsevi)
de pracht
יִשְׂרָאֵ֔ל
(yisrael)
Israël
עַל
(al)
op
בָּמוֹתֶ֖יךָ
(bamoteikha)
je hoogten
חָלָ֑ל
(chalal)
gedood
אֵ֖יךְ
(eikh)
hoe
נָפְל֥וּ
(nafelu)
zijn gevallen
גִבּוֹרִֽים
(giborim)
helden
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
הַצְּבִי (hatsvi), ‘de pracht’: hetzelfde woord betekent ook ‘gazelle’.
Het gaat hier om Saul en Jonatan als de glans van Israël.
20Vertel het niet in Gat. Maak het niet bekend in de straten van Askelon. Anders verheugen de dochters van de Filistijnen zich, anders juichen de dochters van de onbesnedenen.
אַל
(al)
niet
תַּגִּ֣ידוּ
(tagidu)
vertel
בְגַ֔ת
(begat)
in Gat
אַֽל
(al)
niet
תְּבַשְּׂר֖וּ
(tevaseru)
maak bekend
בְּחוּצֹ֣ת
(bechutsot)
in de straten van
אַשְׁקְל֑וֹן
(ashqelon)
Askelon
פֶּן
(pen)
anders
תִּשְׂמַ֨חְנָה֙
(tismachna)
verheugen zich
בְּנ֣וֹת
(benot)
dochters van
פְּלִשְׁתִּ֔ים
(pelishtim)
Filistijnen
פֶּֽן
(pen)
anders
תַּעֲלֹ֖זְנָה
(taalozena)
juichen
בְּנ֥וֹת
(benot)
dochters van
הָעֲרֵלִֽים
(haarelim)
de onbesnedenen
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Gat (Tell es-Safi): Gat, een van de Filistijnse steden, wordt gezocht bij Tell es-Safi.
Dit is niet geheel zeker.
Zie Askelon: Askelon lag aan de kust van de Middellandse Zee, ten noorden van Gaza.
Zie Filistea: Filistea was de kuststrook in het zuidwesten van het land, rond Gaza en Asdod.
Uitleg
עֲרֵלִים (arelim), ‘onbesnedenen’: een scheldnaam voor volken die het verbond van de besnijdenis niet hebben.
Zie ook Gen. 17:10–14.
21Bergen van Gilboa, geen dauw en geen regen op jullie, en geen velden van heffingen! Want daar is het schild van de helden bevuild, het schild van Saul, niet met olie gezalfd.
הָרֵ֣י
(harei)
bergen van
בַגִּלְבֹּ֗עַ
(bagilboa)
in Gilboa
אַל
(al)
niet
טַ֧ל
(tal)
dauw
וְאַל
(veal)
en niet
מָטָ֛ר
(matar)
regen
עֲלֵיכֶ֖ם
(aleikhem)
op jullie
וּשְׂדֵ֣י
(usedei)
en velden van
תְרוּמֹ֑ת
(terumot)
heffingen
כִּ֣י
(ki)
want
שָׁ֤ם
(sham)
daar
נִגְעַל֙
(nigal)
is bevuild
מָגֵ֣ן
(magen)
schild van
גִּבּוֹרִ֔ים
(giborim)
helden
מָגֵ֣ן
(magen)
schild van
שָׁא֔וּל
(shaul)
Saul
בְּלִ֖י
(beli)
zonder
מָשִׁ֥יחַ
(mashiach)
gezalfd
בַּשָּֽׁמֶן
(bashamen)
met olie
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Plaats
Zie Gilboa: De Gilboa is een bergrug aan de zuidoostkant van de vallei van Jizreël.
Uitleg
תְּרוּמֹת (terumot), ‘heffingen’: gaven die men aan Elohim bracht.
De zin is moeilijk.
Het gaat om velden die zulke gaven opleveren.
מָשִׁיחַ (mashiach), ‘gezalfd’: een schild werd met olie ingewreven. Hier is het schild van Saul niet meer gezalfd, dus bevuild.
Lezing
Wij volgen de Masoretische tekst.
De zin ‘geen velden van heffingen’ is onzeker.
22Van het bloed van de gedoden, van het vet van de helden week de boog van Jonatan niet terug. Het zwaard van Saul keerde niet leeg terug.
מִדַּ֣ם
(midam)
van het bloed van
חֲלָלִ֗ים
(chalalim)
gedoden
מֵחֵ֨לֶב֙
(mechelev)
van het vet van
גִּבּוֹרִ֔ים
(giborim)
helden
קֶ֚שֶׁת
(qeshet)
boog van
יְה֣וֹנָתָ֔ן
(yehonatan)
Jonatan
לֹ֥א
(lo)
niet
נָשׂ֖וֹג
(nasog)
week terug
אָח֑וֹר
(achor)
achteruit
וְחֶ֣רֶב
(vecherev)
en zwaard van
שָׁא֔וּל
(shaul)
Saul
לֹ֥א
(lo)
niet
תָשׁ֖וּב
(tashuv)
keerde terug
רֵיקָֽם
(reiqam)
leeg
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
23Saul en Jonatan, geliefd en lieflijk in hun leven, zijn ook in hun dood niet gescheiden. Zij waren sneller dan arenden, sterker dan leeuwen.
שָׁא֣וּל
(shaul)
Saul
וִיהוֹנָתָ֗ן
(vihonatan)
en Jonatan
הַנֶּאֱהָבִ֤ים
(haneehavim)
de geliefden
וְהַנְּעִימִם֙
(vehaneimim)
en de lieflijken
בְּחַיֵּיהֶ֔ם
(bechayeihem)
in hun leven
וּבְמוֹתָ֖ם
(uvemotam)
en in hun dood
לֹ֣א
(lo)
niet
נִפְרָ֑דוּ
(nifradu)
werden zij gescheiden
מִנְּשָׁרִ֣ים
(minesharim)
dan arenden
קַ֔לּוּ
(qalu)
waren snel
מֵאֲרָי֖וֹת
(mearayot)
dan leeuwen
גָּבֵֽרוּ
(gaveru)
waren sterk
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
24Dochters van Israël, huil om Saul. Hij kleedde jullie in karmozijn, met weelde. Hij zette gouden sieraden op jullie kleren.
בְּנוֹת֙
(benot)
dochters van
יִשְׂרָאֵ֔ל
(yisrael)
Israël
אֶל
(el)
over
שָׁא֖וּל
(shaul)
Saul
בְּכֶ֑ינָה
(bekheina)
huilt
הַמַּלְבִּֽשְׁכֶ֤ם
(hamalbishkhem)
die jullie kleedde
שָׁנִי֙
(shani)
karmozijn
עִם
(im)
met
עֲדָנִ֔ים
(adanim)
weelde
הַֽמַּעֲלֶה֙
(hamaale)
die deed stijgen
עֲדִ֣י
(adi)
sieraden van
זָהָ֔ב
(zahav)
goud
עַ֖ל
(al)
op
לְבוּשְׁכֶֽן
(levushekhen)
jullie kleding
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
Uitleg
שָׁנִי (shani), ‘karmozijn’: diep rood geverfde stof, een teken van rijkdom.
25Hoe zijn de helden midden in de strijd gevallen! Jonatan, gedood op je hoogten.
אֵ֚יךְ
(eikh)
hoe
נָפְל֣וּ
(nafelu)
zijn gevallen
גִבֹּרִ֔ים
(giborim)
helden
בְּת֖וֹךְ
(betokh)
midden in
הַמִּלְחָמָ֑ה
(hamilchama)
de strijd
יְה֣וֹנָתָ֔ן
(yehonatan)
Jonatan
עַל
(al)
op
בָּמוֹתֶ֖יךָ
(bamoteikha)
je hoogten
חָלָֽל
(chalal)
gedood
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
26Ik ben bedroefd om jou, mijn broer Jonatan. Je was mij zeer dierbaar. Je liefde voor mij was wonderbaarlijker dan de liefde van vrouwen.
צַר
(tsar)
het is mij eng
לִ֣י
(li)
voor mij
עָלֶ֗יךָ
(aleikha)
om jou
אָחִי֙
(achi)
mijn broer
יְה֣וֹנָתָ֔ן
(yehonatan)
Jonatan
נָעַ֥מְתָּ
(naamta)
je was dierbaar
לִּ֖י
(li)
voor mij
מְאֹ֑ד
(meod)
zeer
נִפְלְאַ֤תָה
(nifleata)
was wonderbaarlijk
אַהֲבָֽתְךָ֙
(ahavatekha)
je liefde
לִ֔י
(li)
voor mij
מֵאַהֲבַ֖ת
(meahavat)
dan de liefde van
נָשִֽׁים
(nashim)
vrouwen
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)
27Hoe zijn de helden gevallen! De wapens van de strijd zijn verloren.
אֵ֚יךְ
(eikh)
hoe
נָפְל֣וּ
(nafelu)
zijn gevallen
גִבּוֹרִ֔ים
(giborim)
helden
וַיֹּאבְד֖וּ
(vayovdu)
en zijn verloren
כְּלֵ֥י
(kelei)
wapens van
מִלְחָמָֽה
(milchama)
de strijd
Bron: Masoretische tekst (Westminster Leningrad Codex, OSHB)