Ezechiël 30

הילילו (heililu), ‘jammer’: een gebiedende vorm in het meervoud, de kreet van wie rouwt of in nood is.

יום ליהוה (yom laYahweh), ‘de dag van Yahweh’: de dag waarop Yahweh ingrijpt en oordeelt.

Zie ook Joël 2:1–2, Amos 5:18–20 en Zef. 1:14–15.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie Kush: Kush was het gebied ten zuiden van Egypte, Nubië, het huidige Noord-Soedan.

חלחלה (chalchalah), ‘siddering’: een heftige beving van angst of pijn.

Zie Kush: Kush was het gebied ten zuiden van Egypte, Nubië, het huidige Noord-Soedan.

פוט (Put) en לוד (Lud): volken die met Egypte verbonden zijn.

Put wordt vaak bij Libië gezocht; de ligging van beide is niet helemaal zeker.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie Migdol: Migdol (‘toren, fort’) was een grensfort in het oosten van de Nijldelta.

De precieze plaats is niet bekend.

ממגדל סונה (mimmigdol Sevenei), ‘van Migdol tot Sevene’: het Hebreeuws heeft geen woord voor ‘tot’; het kan ook ‘vanaf de toren van Sevene’ betekenen.

Migdol lag in het noorden en Sevene (Syene) in het zuiden van Egypte, dus het gaat om heel het land.

Wij schrijven ‘tot’ voor de leesbaarheid.

Dit vers is moeilijk: ‘haar steden’ staat in het mannelijk enkelvoud in het Hebreeuws (‘zijn steden’), maar het gaat over Egypte en zijn landen.

Wij schrijven ‘haar’.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie Kush: Kush was het gebied ten zuiden van Egypte, Nubië, het huidige Noord-Soedan.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

בצים (batsim), ‘in schepen’: een zeldzaam woord, vergelijk Num. 24:24 (‘schepen’).

De boden varen de Nijl op naar Kush.

De betekenis is niet helemaal zeker.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie Babel: Babel (Babylon) lag aan de Eufraat, ongeveer 85 km ten zuiden van het huidige Bagdad.

נבוכדראצר (Nevukhadre’tsar), ‘Nebukadnezar’: zie Ezech. 26:7.

Dezelfde koning van Babel komt voor in 2 Kon. 24:1.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

עריצי גוים (aritsei goyim), ‘geweldenaars onder de volken’: wie schrik aanjaagt door zijn macht.

Dezelfde woorden staan in 31:12 en 32:12.

יארים (ye’orim), ‘Nijlarmen’: de armen en kanalen van de Nijl; zie ook Jes. 19:6.

Zie Nof (Memfis): Memfis (Mof) was een oude hoofdstad van Egypte, bij Mit Rahina, ten zuiden van het huidige Caïro, aan de Nijl.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

גלולים (gillulim), ‘mestgoden’: een scheldwoord voor afgoden; zie de Uitleg bij Ezech. 6:4.

Zie Patros (Opper-Egypte): Patros is Opper-Egypte, het zuiden van Egypte langs de Nijl, ten zuiden van de delta.

De grenzen zijn niet scherp te trekken.

Zie Soan: Soan (Tanis) lag in de noordoostelijke Nijldelta, bij het huidige San el-Hagar.

Zie No (Thebe): No (No-Amon) is Thebe, de oude hoofdstad van Opper-Egypte, bij het huidige Luxor, aan de Nijl.

פתרוס (Patros): Opper-Egypte, het zuiden van het land; zie Jes. 11:11.

Zie Sin (Pelusium): Sin is Pelusium, de oostelijke grensvesting van Egypte aan de rand van het Nijldelta, bij het huidige Tell el-Farama.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie No (Thebe): No (No-Amon) is Thebe, de oude hoofdstad van Opper-Egypte, bij het huidige Luxor, aan de Nijl.

סין (Sin): een vesting in het oosten van de Nijldelta, waarschijnlijk Pelusium.

Het is niet de ‘woestijn Sin’ van Exod. 16:1.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie Sin (Pelusium): Sin is Pelusium, de oostelijke grensvesting van Egypte aan de rand van het Nijldelta, bij het huidige Tell el-Farama.

Zie No (Thebe): No (No-Amon) is Thebe, de oude hoofdstad van Opper-Egypte, bij het huidige Luxor, aan de Nijl.

Zie Nof (Memfis): Memfis (Mof) was een oude hoofdstad van Egypte, bij Mit Rahina, ten zuiden van het huidige Caïro, aan de Nijl.

חול תחול (chul tachul), ‘zal zich kronkelen’: dubbele vorm voor nadruk, zoals bij een vrouw die baart.

Zie On: On (Heliopolis) lag in het noorden van Egypte, ten noordoosten van het huidige Caïro.

Zie Pi-Beset (Bubastis): Pi-Beset is Bubastis, in het oostelijke Nijldelta, bij het huidige Tell Basta, bij Zagazig.

און (Aven), ‘On’: de stad On (Heliopolis) in de Nijldelta.

Het woord klinkt als און (aven), ‘onrecht’; vergelijk Jes. 1:13.

Zie Tachpanches (Tell Defenneh): Tachpanches (Tafnes, Daphne) was een grensvesting in het oostelijke Nijldelta, bij het huidige Tell Defenneh, waar Judese vluchtelingen zich vestigden.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

תחפנחס (Tachpanches): een grensstad in het oosten van de Nijldelta.

Het geschreven woord חשׂך (chasakh), met de letter sin, betekent letterlijk ‘terughouden’ (de dag houdt zijn licht terug).

Sommige oude vertalingen lezen anders.

Wij vertalen ‘wordt donker’, wat bij de context past.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Hier eindigt wat Ezechiël moet zeggen (vers 2–19).

Het slot ‘en zij zullen weten dat Ik Yahweh ben’ is de hoofdformule van het boek.

De jaren worden geteld vanaf de wegvoering van koning Jojachin (2 Kon. 24:12–15; zie Ezech. 1:2).

Het elfde jaar is ongeveer 587 v.Chr.

De eerste maand is de maand Nisan (maart-april).

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

זרוע (zero’a), ‘arm’: beeld van kracht en macht.

De arm van farao is al gebroken en niet genezen.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

הנני אל (hinneni el), ‘zie, Ik ben tegen’: een vaste formule voor een aankondiging van oordeel, zoals in Nah. 2:14 en Ezech. 5:8.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie Babel: Babel (Babylon) lag aan de Eufraat, ongeveer 85 km ten zuiden van het huidige Bagdad.

ונאק נאקות חלל (vena’aq ne’aqot chalal), ‘hij kreunt zoals een dodelijk gewonde kreunt’: ‘hij’ is farao, ‘voor hem’ is de koning van Babel.

Wij laten de namen weg zoals het Hebreeuws.

Zie Babel: Babel (Babylon) lag aan de Eufraat, ongeveer 85 km ten zuiden van het huidige Bagdad.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.