Jesaja 15
Last over Moab: rouw in één nacht
Eigen Nederlandse vertaling uit de grondtekst. Rode tekst = woorden van Yahweh, Elohim of Yeshua zelf. Cursieve tekst = woorden van Melchisedek en de engel van Yahweh (hun identiteit wordt verschillend uitgelegd; zie de voetnoot). Kleine cursieve tekst = woorden van Satan, demonen of de draak. Gele markering in de brontekst = woord uit een andere bron dan de hoofdbron (zie Bron).
Last over Moab
Zie Moab: Moab ligt ten oosten van de Dode Zee, in het huidige Jordanië.
Zie Ar van Moab (ligging onzeker): Ar (Ar-Moab) was een stad in Moab, waarschijnlijk bij de Arnon.
De precieze plaats is niet bekend.
Zie Kir van Moab (Kerak?; ligging onzeker): Kir van Moab is mogelijk Kir-Charaset, het huidige Kerak, ten oosten van de Zoutzee.
Dit is niet zeker.
מַשָּׂא מוֹאָב (massa Mo’av), ‘last over Moab’: voor ‘last’ zie 13:1.
Dit hoofdstuk en Jes. 16 komen voor een groot deel overeen met Jer. 48.
עָר מוֹאָב (Ar Mo’av), ‘Ar van Moab’: een stad in Moab; zie Num. 21:28. קִיר מוֹאָב (Qir Mo’av), ‘Kir van Moab’: een stad in Moab, mogelijk dezelfde als Kir-Charaset (2 Kon. 3:25). De ligging van beide steden is niet helemaal zeker.
נִדְמָה (nidmah), ‘vernietigd’: het werkwoord kan ook ‘tot zwijgen gebracht’ betekenen. Wij kiezen ‘vernietigd’.
Moab rouwt
Zie Dibon: Dibon (nu Dhiban) lag ten noorden van de Arnon, in het huidige Jordanië.
Zie Nebo (stad in Moab; ligging niet helemaal zeker): Nebo is hier een stad in Moab, bij de berg Nebo, ten westen van Medeba.
De ligging is niet helemaal zeker.
Zie Medeba: Medeba is het huidige Madaba, op het plateau ten oosten van de Dode Zee.
Zie Moab: Moab ligt ten oosten van de Dode Zee, in het huidige Jordanië.
הַבַּיִת (habbayit), ‘het huis’: het is onzeker wat hier bedoeld wordt.
Het kan een tempel zijn, of een plaatsnaam.
הַבָּמוֹת (habbamot), ‘de hoogten’: heiligdommen op heuvels.
Kaal scheren en een rouwkleed dragen zijn tekens van rouw; vergelijk Job 1:20.
שָׂק (saq), ‘rouwkleed’: grof doek dat men bij rouw droeg; vergelijk Joël 1:13.
Zie Chesbon: Chesbon (Tel Hesban) ligt in het huidige Jordanië, ten zuidwesten van Amman.
Zie Elale: Elale (nu El-Al) lag ten noorden van Chesbon, in het huidige Jordanië.
Zie Jahaz: Jahaz lag op het plateau ten noorden van de Arnon.
De precieze plaats is niet zeker.
Zie Moab: Moab ligt ten oosten van de Dode Zee, in het huidige Jordanië.
חֶשְׁבּוֹן (Cheshbon), אֶלְעָלֵה (El’aleh, ‘Elale’) en יַהַץ (Yahats, ‘Jahaz’): steden in en rond Moab.
Zie Num. 21:23 voor Jahaz.
חֲלֻצֵי (chalutsei), ‘gewapende mannen’: letterlijk ‘de uitgeruste’. De betekenis is onzeker.
יָרִיעוּ (yari’u), ‘zij slaken een alarmkreet’: het werkwoord hoort bij de alarmkreet (teru’ah) van een leger; vergelijk Joël 2:1.
נַפְשׁוֹ יָרְעָה לּוֹ (nafsho yar’ah lo), ‘zijn ziel beeft in hem’: de laatste woorden zijn moeilijk en hun betekenis is onzeker.
Mijn hart schreeuwt om Moab
Zie Moab: Moab ligt ten oosten van de Dode Zee, in het huidige Jordanië.
Zie Zoar: De ligging van Zoar is niet zeker; de plaats wordt ten zuidoosten van de Dode Zee gezocht.
Zie Choronajim (Moab; ligging onzeker): Choronajim was een stad in het zuiden van Moab.
De precieze plaats is niet bekend.
לִבִּי (libbi), ‘mijn hart’: hier spreekt de profeet zelf.
Hij rouwt met Moab mee.
בְּרִיחֶהָ (berichehah), ‘zijn vluchtelingen’: het woord komt zo alleen hier voor; de betekenis is onzeker.
עֶגְלַת שְׁלִשִׁיָּה (eglat shelishiyyah), ‘Eglat-Sjelisja’: letterlijk ‘driejarige vaars’. Hier is het waarschijnlijk een plaatsnaam.
זַעֲקַת שֶׁבֶר (za’aqat shever), ‘een noodkreet over de ondergang’: letterlijk ‘een noodkreet van breuk’.
Zie Nimrim (Wadi en-Numeira?; ligging onzeker): De wateren van Nimrim worden meestal gezocht bij het Wadi en-Numeira, ten zuidoosten van de Zoutzee.
Dit is niet zeker.
נִמְרִים (Nimrim): een plaats in het zuiden van Moab, bekend om zijn water.
Het jonge gras verdort omdat de bronnen opdrogen.
Zie Beek van de wilgen (Zered?; ligging onzeker): De beek van de wilgen lag aan de grens van Moab.
Mogelijk is het de Zered (Wadi al-Hasa), ten zuiden van de Zoutzee.
Dit is niet zeker.
נַחַל הָעֲרָבִים (nachal ha’aravim), ‘de beek van de wilgen’: de ligging is onzeker.
‘Ha’aravim’ kan ook ‘de steppen’ of ‘de Arabieren’ betekenen.
Wij volgen ‘wilgen’.
Zie Moab: Moab ligt ten oosten van de Dode Zee, in het huidige Jordanië.
אֶגְלַיִם (Eglayim, ‘Eglaim’) en בְּאֵר אֵילִים (Be’er Elim, ‘Beër-Elim’): plaatsen aan de grenzen van Moab.
De ligging is onzeker.
De wateren van Dimon zijn vol bloed
Zie Dimon (Dibon?; ligging onzeker): Dimon is mogelijk een andere naam voor Dibon, ten noorden van de Arnon in Moab (Jesaja 15:2).
Dit is niet zeker.
Zie Moab: Moab ligt ten oosten van de Dode Zee, in het huidige Jordanië.
Vanaf ‘Want Ik leg’ spreekt Yahweh weer zelf; daarom staat dit deel rood.
אַרְיֵה (aryeh), ‘leeuw’: een beeld voor een nieuwe vijand of een nieuwe ramp. Het Hebreeuws zegt niet wie de leeuw is.
אֲדָמָה (adamah), ‘grond’: de grond van Moab.
De Masoretische tekst heeft דִּימוֹן (Dimon).
Sommige oude vertalingen lezen Dibon (vers 2).
Het woord klinkt als דָּם (dam), ‘bloed’.
Wij volgen de Masoretische tekst.