Ezechiël 5

תַּעַר הַגַּלָּבִים (ta’ar hagallavim), ‘een scheermes van de barbiers’: een scherp mes om haar mee af te scheren. Dit is een tekenhandeling, zoals in Ezech. 4.

וְחִלַּקְתָּם (vechillaqtam), ‘en verdeel ze’: er staat ‘ze’ (meervoud); het haar wordt niet genoemd. Wij voegen ‘het haar’ toe voor de duidelijkheid. In vers 12 krijgen de drie delen hun uitleg.

שְׁלִשִׁית (shelishit), ‘een derde’: de drie delen van het haar komen terug in vers 12.

וְחֶרֶב אָרִיק אַחֲרֵיהֶם (vecherev arik acharehem), ‘en Ik zal het zwaard trekken achter hen aan’: een beeld van achtervolging. Dezelfde woorden staan in vers 12 en in Lev. 26:33.

בְּתוֹךְ הַגּוֹיִם (betokh hagoyim), ‘te midden van de volken’: Jeruzalem staat hier in het middelpunt, omringd door landen. Het gaat om haar ligging tussen de volken, niet om een titel.

מִשְׁפָּטִים (mishpatim), ‘rechtsregels’, en חֻקּוֹת (chuqqot), ‘voorschriften’: de vaste regels van Yahweh, zoals in Lev. 18:4–5 en Lev. 26:3.

De zin die met ‘Omdat’ begint, loopt door tot vers 8, waar het ‘daarom’ opnieuw begint. Wij laten de zin zoals hij staat.

גַּם אָנִי (gam ani), ‘ja Ik’: letterlijk ‘ook Ik’. Yahweh keert Zich nu Zelf tegen Jeruzalem, zoals de stad Zijn voorschriften heeft verlaten.

מִשְׁפָּטִים (mishpatim), ‘gerichten’: hier ‘oordelen, straffen’.

כָּמֹהוּ (khamohu), ‘zoals het’: letterlijk ‘zoals dit’. Het gaat om iets wat nooit eerder is gedaan en nooit meer zal worden gedaan.

שְׁאֵרִית (she’erit), ‘overgeblevenen’: wie van het volk overblijft. Het woord wordt in de profeten vaak voor de rest gebruikt.

לְכָל רוּחַ (lekhol ruach), ‘naar alle winden’: רוּחַ (ruach) is hier ‘wind’, naar elke windrichting.

חַי אָנִי (chai ani), ‘zo waar Ik leef’: een eed, letterlijk ‘levend is Ik’. Yahweh zweert bij Zichzelf, zoals in Num. 14:21 en Num. 14:28.

אִם לֹא (im lo), ‘zeker’: de woorden betekenen letterlijk ‘als niet’. Samen met ‘zo waar Ik leef’ vormen ze een krachtige bevestiging.

שִׁקּוּצִים (shiqqutsim), ‘gruwelbeelden’: afgodsbeelden waarvoor Yahweh walgt (vergelijk Deut. 29:16). תּוֹעֵבוֹת (to’evot), ‘gruwelen’: de afgodische gebruiken, zoals in vers 9. Samen vormen ze de reden van het oordeel.

אֶגְרַע (egra), ‘zal Ik verminderen’: het werkwoord גָּרַע (gara) betekent ‘verminderen, wegnemen’. Er staat geen voorwerp bij. Sommige oude vertalingen lezen een ander werkwoord. Wij volgen de Masoretische tekst.

לֹא תָחוֹס עֵינִי (lo tachos eini), ‘Mijn oog zal niet sparen’: vergelijk Ezech. 7:4, 7:9 en 8:18.

Dit vers geeft de uitleg van de drie delen van het haar uit vers 2: een derde sterft in de stad, een derde valt rondom door het zwaard, een derde wordt verstrooid.

קִנְאָה (qin’ah), ‘ijver’: Yahweh is ijverig voor Zijn eer en voor Zijn verbond (vergelijk Exod. 20:5).

Het slot ‘ze zullen weten dat Ik Yahweh ben’ is de hoofdformule van het boek.

מְשַׁמָּה (meshammah), ‘afschrik’: een toestand van verbijstering en verwoesting. Het woord is verwant met שְׁמָמָה (shemamah), ‘woestenij’.

בְּתֹכְחוֹת חֵמָה (betokhekhot chemah), ‘in grimmige terechtwijzingen’: letterlijk ‘in terechtwijzingen van grimmigheid’.

מַטֵּה לֶחֶם (matteh lechem), ‘staf van het brood’: een beeld waarbij brood als een staf is, waarop een mens steunt. Als de staf breekt, is er geen voedsel meer. Zie ook Lev. 26:26 en Ps. 105:16.

וְרָעָב אֹסֵף (vera’av osef), ‘de honger zal Ik doen toenemen’: het werkwoord אָסַף (asaf) betekent ‘verzamelen, toevoegen’. De vorm is ongebruikelijk; sommige oude vertalingen lezen anders.

וְשִׁכְּלֻךְ (veshikkelukh), ‘en zij zullen je van kinderen beroven’: het werkwoord שָׁכַל (shakhal) betekent ‘kinderloos maken’.

וְדָם יַעֲבָר בָּךְ (vedam ya’avor bakh), ‘bloed zal door je heen gaan’: bloedvergieten, geweld.