Genesis 28

Zie Mesopotamië: Aram-Naharaim (Mesopotamië, ‘Aram van de twee rivieren’) is het gebied rond de bovenloop van de Eufraat en de Tigris; Paddan-Aram ligt daar, bij Charan.

פדנה ארם (Paddanah Aram), ‘naar Paddan-Aram’: zie 25:20.

Betuël is Rebekka's vader (zie 24:15).

Jubileeën 27:10 heeft dezelfde opdracht van Isaak.

ואל שׁדי (veEl Shaddai), ‘El Sjaddai’: de Godsnaam uit 17:1.

לקהל עמים (liqhal amim), ‘een gemeenschap van volken’: letterlijk ‘een vergadering van volken’; zie 35:11 en 48:4, en verwant met ‘een menigte van volken’ in 17:4–6.

ברכת אברהם (birkat Avraham), ‘de zegen van Abraham’: het land en het nageslacht (zie 12:2–3; 22:17–18).

Jubileeën 27:11 geeft dezelfde zegen.

Zie Mesopotamië: Aram-Naharaim (Mesopotamië, ‘Aram van de twee rivieren’) is het gebied rond de bovenloop van de Eufraat en de Tigris; Paddan-Aram ligt daar, bij Charan.

Zie Mesopotamië: Aram-Naharaim (Mesopotamië, ‘Aram van de twee rivieren’) is het gebied rond de bovenloop van de Eufraat en de Tigris; Paddan-Aram ligt daar, bij Charan.

Jasher 29:42–43 zegt dat Ezau zag dat Isaak Jakob had gezegend en bevolen had geen Kanaänitische vrouw te nemen, en dat Ezau daarna naar Ismaël ging.

Zie Mesopotamië: Aram-Naharaim (Mesopotamië, ‘Aram van de twee rivieren’) is het gebied rond de bovenloop van de Eufraat en de Tigris; Paddan-Aram ligt daar, bij Charan.

מחלת (Machalat), ‘Machalat’: dochter van Ismaël, de zus van Nebajot (zie 25:13).

In 36:3 heet zij Basemat.

Jasher 29:43 noemt haar ook Machalat.

מבאר שׁבע (miBe’er Sheva), ‘uit Beër-Sjeba’: Isaak woonde daar (zie 26:23–33).

Charan ligt in het zuidoosten van het huidige Turkije, ongeveer 750 km hemelsbreed ten noordoosten van Beër-Sjeba (zie 11:31).

Jubileeën 27:19 zegt dat Jakob van de Bron van de Eed vertrok.

ויפגע (vayifga), ‘hij trof’: het werkwoord paga betekent ‘ontmoeten, treffen’.

Het woord ‘plaats’ (maqom) keert in dit verhaal steeds terug; pas in vers 19 krijgt de plaats een naam.

סלם (sullam), ‘trap’: een woord dat alleen hier voorkomt.

Het wijst op een trap of opgang; vaak wordt het ‘ladder’ vertaald.

מלאכי אלהים (mal’akhei Elohim), ‘engelen van Elohim’: boodschappers van Elohim (zie 32:2).

Lezing: hier gelezen als ‘trap’.

Jubileeën 27:21 noemt de ladder, die op de aarde stond en met haar top de hemel raakte; de engelen worden daar niet genoemd.

יהוה נצב עליו (YHWH nitsav alav), ‘Yahweh stond boven hem’: alav kan ‘boven hem’, ‘naast hem’ of ‘erboven’ (boven de trap) betekenen.

Yahweh stelt Zich voor als de Elohim van Jakobs vaderen (zie 26:24; 31:42).

Lezing: hier gelezen als ‘boven hem’.

Jubileeën 27:22 geeft dezelfde woorden.

Jasher 30:1 zegt dat Jakob bij de berg Moria bij de stad Luz overnachtte en dat Yahweh hem daar verscheen.

כעפר הארץ (ke’afar ha’arets), ‘als het stof van de aarde’: zie 13:16.

ופרצת (ufaratsta), ‘je zult je uitbreiden’: letterlijk ‘je zult doorbreken’ (zie 30:30).

כל משׁפחת האדמה (kol mishpechot ha’adamah), ‘alle families van de grond’: zie 12:3.

Jubileeën 27:23 heeft dezelfde belofte.

ושׁמרתיך (ushmartikha), ‘Ik zal je behoeden’: dezelfde stam als in de zegen van Num. 6:24.

והשׁבתיך אל האדמה הזאת (vahashivotikha el ha’adamah hazot), ‘Ik zal je terugbrengen naar deze grond’: Yahweh belooft Jakob dat hij terugkomt (zie 31:3; 35:6).

לא אעזבך (lo e’ezovkha), ‘Ik zal je niet verlaten’: zie Deut. 31:6; Joz. 1:5.

Jubileeën 27:24 geeft dezelfde belofte.

אכן ישׁ יהוה במקום הזה (akhen yesh YHWH bamaqom hazeh), ‘waarlijk, Yahweh is op deze plaats’: Jakob ontdekt Yahwehs aanwezigheid op een plek waar hij die niet verwachtte.

נורא (nora), ‘ontzagwekkend’: ‘vreeswekkend’, van yare, ‘vrezen’; dezelfde stam als ‘hij werd bang’.

בית אלהים (beit Elohim), ‘huis van Elohim’: zie vers 19.

שׁער השׁמים (sha’ar hashamayim), ‘poort van de hemel’: een plaats waar hemel en aarde elkaar raken.

Jubileeën 27:25 geeft dezelfde woorden.

מצבה (matsevah), ‘gedenkzuil’: een rechtopstaande steen als teken (zie 31:13; 35:14).

De olie over de top maakt de steen tot een gewijde plaats (zie 35:14).

Jubileeën 27:26 noemt ook de olie.

בית אל (Beit El), ‘Betel’: ‘huis van El’.

Betel ligt in het bergland ongeveer 17 km ten noorden van Jeruzalem (zie 12:8; 13:3).

לוז (Luz), ‘Luz’: de oudere naam van de stad (zie 35:6; 48:3).

Jubileeën 27:26 en Jasher 30:3 zeggen ook dat Jakob de plaats Betel noemde.

נדר (neder), ‘gelofte’: een plechtige belofte aan God (zie 31:13).

אם יהיה אלהים (im yihyeh Elohim immadi), ‘als Elohim met mij is’: Jakob noemt hier Elohim; Yahweh volgt pas in vers 21.

Jubileeën 27:27 geeft dezelfde gelofte.

והיה יהוה לי לאלהים (vehayah YHWH li le’Elohim), ‘dan zal Yahweh mijn Elohim zijn’: de als-zin begint in vers 20 en loopt tot ‘en ik in vrede terugkeer’; de dan-zin begint hier of pas in vers 22.

Lezing: hier gelezen als begin van de dan-zin.

עשׂר אעשׂרנו (asser a’asrenu lakh), ‘ik zal U zeker een tiende geven’: ma’aser is ‘tiende’.

Eerder gaf Abraham een tiende aan Melchisedek (zie 14:20).

Jubileeën 27:27 geeft Jakobs gelofte tot en met zijn terugkeer in vrede; de tiende wordt daar niet genoemd.