Spreuken 8

חָכְמָה (chokmah), ‘wijsheid’, en תְּבוּנָה (tevunah), ‘verstand’: beide woorden zijn vrouwelijk en worden als een vrouw voorgesteld.

Daarom schrijven wij ‘de Wijsheid’ en ‘Verstand’ met een hoofdletter en ‘zij’ en ‘haar’.

בֵּית נְתִיבוֹת (beit netivot), letterlijk ‘huis van paden’: de plek waar paden samenkomen, een kruispunt.

אִישִׁים (ishim), ‘mannen’, en בְּנֵי אָדָם (bene adam), ‘mensenkinderen’: zij roept alle mensen.

עָרְמָה (ormah), ‘sluwheid’: in goede zin vertalen wij ‘slimheid’, zoals hier en in Spr. 1:4.

נְגִידִים (negidim), ‘edele dingen’: dingen van een leider of een edel mens, dus verheven en betrouwbaar.

מֵישָׁרִים (mesharim), ‘oprecht’: van dezelfde stam als יָשָׁר (yashar), ‘oprechte’.

יֶהְגֶּה (yehgeh), ‘spreekt zacht’: het woord betekent ‘mompelen’ of ‘overdenken’; het gehemelte brengt de waarheid voort.

צֶדֶק (tsedeq), ‘gerechtigheid’: het woord is verwant met צְדָקָה (tsedaqah), ‘gerechtigheid’, en wordt zo vertaald.

מוּסָר (musar), ‘tucht’: ook ‘onderricht, vermaning’.

דַּעַת (da’at), ‘kennis’.

פְּנִינִים (peninim), ‘parels’: het woord kan ook ‘robijnen’ betekenen.

Zie ook Spr. 3:15 en Job 28:18.

עָרְמָה (ormah), ‘slimheid’: zie bij vers 5.

מְזִמּוֹת (mezimmot), ‘doordachtheid’: het woord staat in het meervoud, doordachte plannen.

יִרְאַת יְהוָה (yirat Yahweh), ‘vrees voor Yahweh’: ‘vrees’ omvat ontzag.

Zie ook Spr. 1:7 en 9:10.

תּוּשִׁיָּה (tushiyyah), ‘degelijk beleid’: de kunde om iets tot een goed einde te brengen; zie Spr. 2:7.

בִּינָה (binah), ‘inzicht’: de Wijsheid zegt dat zij zelf het inzicht is.

Het geschreven woord (ketiv) is אֹהֲבֶיהָ (ohaveiha), ‘wie haar liefhebben’.

De lezing (qere), die wij volgen, is אֹהֲבַי (ohavai), ‘wie mij liefhebben’.

De Wijsheid spreekt hier over zichzelf.

כָּבוֹד (kavod), ‘eer’: ook ‘heerlijkheid’; zie Spr. 3:16.

הוֹן עָתֵק (hon atek), ‘blijvend vermogen’: vermogen dat duurt en niet verloren gaat.

יֵשׁ (yesh), ‘bezit’: letterlijk ‘wat er is’, wat werkelijk bestaat.

קָנָנִי (qanani), ‘Yahweh heeft mij verworven’: het werkwoord kan ook ‘voortbrengen’ of ‘scheppen’ betekenen.

Zie ook Gen. 4:1.

In vers 24 en 25 staat een ander werkwoord, ‘voortgebracht’.

נִסַּכְתִּי (nissakti), ‘ben ik ingesteld’: het werkwoord betekent eigenlijk ‘gieten’ en kan ook ‘vormen’ of ‘instellen’ betekenen.

Zie ook Ps. 2:6.

חוֹלָלְתִּי (cholalti), ‘ben ik voortgebracht’: letterlijk ‘ik ben met weeën geboren’.

Zo ook vers 25.

הָטְבָּעוּ (hotba’u), ‘waren neergezet’: letterlijk ‘waren ingezonken’, vastgezet in hun plaats.

חוּג (chug), ‘cirkel’: de kring van de horizon of het gewelf boven de oerdiepte.

Zie ook Job 26:10 en Job 22:14.

שְׁחָקִים (shechaqim), ‘wolken’: letterlijk de ‘fijne’ lucht, de wolkenlucht.

פִּיו (piv), ‘Zijn mond’: Zijn bevel.

Zie ook Job 38:8–11.

אָמוֹן (amon), ‘bouwmeester’: het woord is moeilijk.

Het kan ook ‘pleegkind’ of ‘geliefde’ betekenen.

Als bouwmeester werkt zij naast Hem; als pleegkind speelt zij voor Zijn aangezicht.

וְשַׁעֲשֻׁעַי אֶת־בְּנֵי אָדָם (vesha’ashu’ai et bene adam): het woordje אֶת (et) kan ‘bij’ of ‘aan’ betekenen.

Wij lezen: haar vreugde is bij de mensenkinderen.

אַשְׁרֵי (ashrei), ‘gelukkig’: wie op de weg is die zegen brengt.

תִּפְרָעוּ (tifra’u), ‘negeer het’: het werkwoord betekent ‘loslaten’ of ‘laten gaan’.

Er staat geen voorwerp bij.

רָצוֹן (ratson), ‘welbehagen’: het goede oog van Yahweh.

Bij het tweede ‘vindt’ is de geschreven vorm (ketiv) מצאי, ‘mijn vinder’; wij volgen de lezing (qere) מָצָא, ‘heeft gevonden’.

חֹטְאִי (chote’i), ‘wie mij mist’: het werkwoord חָטָא (chata) betekent ‘missen’ en ook ‘zondigen’.