Spreuken 31

מַשָּׂא (massa), ‘godsspraak’: het woord kan ook een plaatsnaam zijn, ‘Lemuël, koning van Massa’ (zie Spr. 30:1 en Gen. 25:14).

Wij vertalen ‘de godsspraak’.

Vanaf hier spreekt de moeder van Lemuël, tot en met vers 9.

חַיִל (chayil), ‘kracht’: ook ‘vermogen’ of ‘bezit’.

לַמְחוֹת (lamchot): letterlijk ‘om uit te wissen’.

De zin is kort en moeilijk; letterlijk staat er: ‘en je wegen om koningen uit te wissen’.

Het geschreven woord (ketiv) is אוֹ (o), ‘of’.

De te lezen vorm (qere) is אֵי (ei), ‘waar?’

Wij volgen de qere.

De tekst van dit vers blijft moeilijk.

מְחֻקָּק (mechuqqaq), ‘wat is vastgesteld’: het wettelijk besluit, het voorschrift.

נֶפֶשׁ (nefesh), ‘ziel’: het leven, de hele persoon.

‘Bitter van ziel’ is: diep bedroefd.

אִלֵּם (illem), ‘stomme’: wie niet voor zichzelf kan spreken.

צֶדֶק (tsedeq), ‘gerechtigheid’: verwant aan צְדָקָה (tsedaqah), ‘gerechtigheid’.

דִּין (din), ‘de zaak bepleiten’: hier een werkwoord; in vers 5 en 8 is het een zelfstandig naamwoord, ‘recht’.

Vanaf hier tot en met vers 31 begint elk vers met de volgende letter van het Hebreeuwse alfabet, van alef tot tav (een acrostichon).

In de vertaling is dat niet na te bootsen.

שָׁלָל (shalal), ‘winst’: letterlijk ‘buit’.

סוֹחֵר (socher), ‘koopman’: een reizend handelaar.

טֶרֶף (teref), ‘voedsel’: letterlijk ‘buit, wat gevangen is’.

חֹק (choq), ‘toegemeten deel’: wat voor iedereen is vastgesteld, zoals in Spr. 30:8.

נְעָרוֹת (na‘arot), ‘meisjes’: jonge dienaressen.

זָמְמָה (zamemah), ‘zij overweegt’: zij maakt een plan.

וַתִּקָּחֵהוּ (vattiqqachehu), ‘en zij neemt het’: hier betekent het ‘zij koopt het’.

Het geschreven woord (ketiv) is נטע (zonder klinkers).

De te lezen vorm (qere) is נָטְעָה (nat‘ah), ‘zij plant’.

Wij volgen de qere.

טָעֲמָה (ta‘amah), ‘zij proeft’: zij ervaart het zelf.

Het geschreven woord (ketiv) is בליל (balayl), ‘in de nacht’.

De te lezen vorm (qere) is בַּלַּיְלָה (ballaylah), met dezelfde betekenis.

Wij vertalen ‘in de nacht’.

כִּישׁוֹר (kishor), ‘spinrok’, en פֶּלֶךְ (pelech), ‘spil’: de betekenis is gangbaar maar niet helemaal zeker.

שָׁנִים (shanim), ‘karmozijn’: roodgeverfde stof, zoals in Exod. 26:1 (‘karmozijnrood garen’).

Het woord kan ook ‘dubbel’ betekenen (שְׁנָיִם, shenayim): dubbel gekleed tegen de kou.

Wij vertalen ‘karmozijn’.

מַרְבַדִּים (marvaddim), ‘dekens’: kleden of dekens voor het bed.

שֵׁשׁ (shesh), ‘fijn linnen’, en אַרְגָּמָן (argaman), ‘roodpurper’: zoals in Exodus.

De poort is de plaats waar recht wordt gesproken en de stad wordt bestuurd.

סָדִין (sadin), ‘linnen hemd’: een kledingstuk van fijn linnen.

הַכְּנַעֲנִי (hakkena‘ani), letterlijk ‘de Kanaäniet’: de Kanaänieten stonden bekend als handelaren.

Wij vertalen ‘de handelaar’.

לְיוֹם אַחֲרוֹן (leyom acharon), ‘om de dag die komt’: letterlijk ‘om de laatste dag’, de toekomst.

תּוֹרַת חֶסֶד (torat chesed), ‘onderwijs van trouw’: תּוֹרָה (torah) is hier het onderwijs dat zij geeft, zoals in Spr. 1:8.

חֶסֶד (chesed), ‘trouw’: verbondstrouw, goedertierenheid.

צֹפִיָּה (tsofiyyah), ‘zij houdt in het oog’: zij let op, zij kijkt uit over.

הֲלִיכוֹת (halikhot), ‘gang’: letterlijk ‘gangen, wegen’.

Het Hebreeuws zegt niet wie vers 29 spreekt.

Wij lezen het als de woorden van de zonen en de man uit vers 28 en zetten het tussen aanhalingstekens.

חֵן (chen), ‘bevalligheid’: elders vertalen wij ‘gunst’.

הֶבֶל (hevel), ‘damp’: iets vluchtigs dat verdwijnt.