Johannes 8

ἐγώ εἰμι (ego eimi), ‘Ik ben’, met een omschrijving: ‘het licht van de wereld’.

Vergelijk Jes. 42:6 en 49:6 (‘een licht voor de volken’) en Ps. 27:1 (‘Yahweh is mijn licht’).

Vergelijk Matt. 5:14 (‘Jullie zijn het licht van de wereld’). περιπατέω (peripateo), ‘wandelen’: zo vertalen wij het in beeldspraak; in 7:1 is het ‘rondtrekken’.

μαρτυρέω (martyreo), ‘getuigen’: zoals voor een rechtbank.

Eén getuige was niet genoeg (Deut. 19:15; zie vers 17).

σάρξ (sarx), ‘vlees’: de mens zoals hij is.

‘Naar het vlees oordelen’ is oordelen naar de menselijke maatstaf, naar wat men ziet; vergelijk 7:24.

‘Jullie wet’: Yeshua noemt de wet van Mozes hier ‘jullie wet’.

Het gebod over twee getuigen staat in Deut. 17:6 en 19:15.

γαζοφυλάκιον (gazophylakion), ‘schatkamer’: een deel van het tempelterrein waar giften werden bewaard; zie ook Mark. 12:41. ὥρα (hora), ‘uur’: zie 7:30.

ὑπάγω (hypago), ‘heengaan’: zie ook 7:33–34. ἁμαρτία (hamartia), ‘zonde’: hier staat het enkelvoud, in vers 24 het meervoud ‘zonden’.

ἐγώ εἰμι (ego eimi), letterlijk ‘Ik ben’, zonder aanvulling.

Wij laten het zo staan.

Vergelijk Jes. 43:10, waar ons Hebreeuws ‘dat Ik Hij ben’ heeft (אֲנִי הוּא, ani hu), en Exod. 3:14 (‘Ik ben die Ik ben’).

Of Johannes hierop zinspeelt, zegt de tekst niet.

Zie ook 8:28 en 8:58.

Dit is een moeilijke zin.

Wij volgen de interpunctie van de SBLGNT en lezen hem als een vraag.

Andere lezingen zijn bijvoorbeeld: ‘Wat Ik jullie al van het begin af zeg’ (een uitspraak) en ‘Van het begin af ben Ik wat Ik jullie zeg’.

ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου (ho huios tou anthropou), ‘de Mensenzoon’: de naam komt uit Dan. 7:13, ‘iemand als een mensenzoon’ (Aramees בַּר אֱנָשׁ, bar enash).

Letterlijk betekent het ‘zoon van de mens’.

Wij schrijven overal ‘de Mensenzoon’.

Ἰουδαῖοι (Ioudaioi), ‘Joden’: hier zijn het Joden die in Yeshua hebben geloofd.

‘Joden’ staat in Johannes dus niet altijd voor tegenstanders (zie 7:1).

δουλεύω (douleuo), ‘als knecht dienen’. δοῦλος (doulos) is letterlijk ‘slaaf’; wij schrijven overal ‘knecht’. σπέρμα (sperma), ‘nageslacht’: het Hebreeuwse זֶרַע (zera).

ἀμήν (amen), ‘voorwaar’: een Hebreeuws woord (אָמֵן) dat ‘het is waar, het is zeker’ betekent.

Johannes zet het dubbel: ‘Voorwaar, voorwaar’.

Wij vertalen het overal met ‘voorwaar’.

‘De zoon’ (met kleine letter) is hier de zoon van het huis; in vers 36 is ‘de Zoon’ de Zoon van Elohim.

In sommige handschriften (zoals de Textus Receptus) staat ‘bij Mijn Vader’, ‘bij jullie vader’ en ‘gezien hebben’.

De SBLGNT heeft ‘bij de Vader’, ‘van de vader’ en ‘gehoord hebben’.

Wij schrijven ‘de vader’ met kleine letter, in tegenstelling tot ‘de Vader’; vergelijk 8:41 en 8:44.

Zie ook Matt. 3:9; Luc. 3:8.

Het Grieks van de SBLGNT heeft een mengvorm: ‘Als jullie kinderen van Abraham zijn, deden jullie de werken van Abraham’.

In sommige handschriften staat een gewone onwerkelijke voorwaarde: ‘als jullie kinderen van Abraham waren, zouden jullie de werken van Abraham doen’.

Wij vertalen in die zin.

πορνεία (porneia), ‘hoererij’: ontucht.

In de profeten wordt ook afgoderij ‘hoererij’ genoemd (bijvoorbeeld Hos. 1:2).

‘Eén Vader, Elohim’: vergelijk Deut. 32:6 en Mal. 2:10.

λαλιά (lalia), ‘spraak’: wat iemand zegt en hoe hij het zegt.

Wij vertalen het zo ook in Matt. 26:73.

διάβολος (diabolos), ‘duivel’, is letterlijk ‘beschuldiger’; zie Matt. 4:1. ἀνθρωποκτόνος (anthropoktonos), letterlijk ‘mensendoder’.

Het slot (ὁ πατὴρ αὐτοῦ, ho pater autou) kan betekenen ‘de vader van de leugen’ of ‘de vader van hem (de leugenaar)’; wij schrijven ‘de vader ervan’.

ἐλέγχω (elencho), ‘overtuigen’: aantonen dat iemand schuldig is.

In Matt. 18:15 vertalen wij het als ‘terechtwijzen’.

Σαμαρίτης (Samarites), ‘Samaritaan’: iemand uit Samaria; de Joden gebruiken het hier als scheldwoord, naast ‘een demon hebben’ (vergelijk 7:20).

ὁ ζητῶν καὶ κρίνων (ho zeton kai krinon), ‘Hij die zoekt en oordeelt’: de Vader; zie vers 54.

εἰς τὸν αἰῶνα (eis ton aiona), ‘voor eeuwig’: zo vertalen wij het overal (zie ook Matt. 21:19).

‘De dood zien’ betekent sterven.

‘De dood proeven’ (γεύομαι θανάτου, geuomai thanatou) is een uitdrukking voor sterven; zie Matt. 16:28.

De Joden halen Yeshua’s woorden uit vers 51 aan, maar met een ander werkwoord: ‘proeven’ in plaats van ‘zien’.

In sommige handschriften (zoals de Textus Receptus) staat ‘jullie Elohim’ in plaats van ‘onze Elohim’.

ἀγαλλιάομαι (agalliaomai), ‘juichen’: luid blij zijn.

‘Mijn dag’ is de dag van Yeshua; het Grieks zegt niet wanneer of hoe Abraham die zag.

γίνομαι (ginomai), ‘worden, ontstaan, tot bestaan komen’: Abraham ‘ontstond’ (verleden tijd), maar Yeshua zegt ‘Ik ben’ (tegenwoordige tijd). ἐγώ εἰμι (ego eimi): zie 8:24; vergelijk Exod. 3:14.

In sommige handschriften (zoals de Textus Receptus) staat hierna nog dat Hij midden door hen heen ging en zo voorbijging.

De SBLGNT heeft dat niet.