Hosea 13

אֶפְרַיִם (Efrayim), ‘Efraïm’: de grootste stam van het noordelijke rijk; Hosea gebruikt de naam voor het hele noordelijke Israël.

Jerobeam, de eerste koning van dat rijk, was een Efratiet (1 Kon. 11:26).

זֹבְחֵי אָדָם עֲגָלִים יִשָּׁקוּן (zovche adam agalim yishaqun): letterlijk ‘offeraars van mensen, kalveren kussen zij’.

De zin is kort en kan op meer manieren worden gelezen: ‘mensen die offeren, kussen kalveren’, ‘wie mensen offert, kust kalveren’ of ‘laat de offeraars kalveren kussen’.

Wij houden de volgorde van het Hebreeuws.

Kussen was een teken van eerbied voor een beeld (1 Kon. 19:18).

Zie ook de kalveren in 1 Kon. 12:28 en Hos. 8:5–6.

Het beeld van de wolk en de dauw die snel verdwijnen staat ook in Hos. 6:4.

Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.

Vanaf dit vers spreekt Yahweh zelf.

Vergelijk Exod. 20:2–3 en Hos. 12:10.

יְדַעְתִּיךָ (yeda’tikha), ‘Ik heb je gekend’: ‘kennen’ is hier zorg dragen voor.

Vergelijk Deut. 2:7.

כְּמַרְעִיתָם (kemar’itam), ‘zoals hun weide’: hoe rijk de weide was, zo vol werden zij.

Vergelijk Deut. 8:12–14, waar een vol hart tot vergeten leidt.

שַׁחַל (shachal), ‘leeuw’, en נָמֵר (namer), ‘luipaard’: roofdieren die op hun prooi wachten.

אָשׁוּר (ashur): de medeklinkers (אשור) zijn dezelfde als die van ‘Assyrië’.

De klinkers die later zijn toegevoegd, maken er het werkwoord שׁוּר (shur), ‘loeren’ van.

Wij volgen de klinkers en vertalen ‘Ik loer’.

Sommige oude vertalingen lezen hier ‘op de weg naar Assyrië’.

אֶפְגְּשֵׁם (efgeshem), ‘Ik val hen aan’: het werkwoord פָּגַשׁ (pagash) betekent ‘ontmoeten’, ook in vijandige zin.

שִׁחֶתְךָ (shichetkha): de zin is kort en de vorm kan als ‘Hij heeft je vernietigd’ of ‘Je verderf’ worden gelezen.

Het Hebreeuws zegt letterlijk: ‘Het is je verderf, Israël, want in Mij, in je helper.’

Wij vullen ‘dat je tegen Mij bent’ aan.

אֱהִי (ehi), ‘waar’: een vraagwoord, ook in vers 14.

De werkwoorden staan in de onvoltooide tijd: ‘Ik geef … en Ik neem’.

Dat kan een steeds terugkerende gang van zaken zijn of naar het verleden verwijzen (vergelijk 1 Sam. 8 en 15).

Wij vertalen in de verleden tijd.

In het Hebreeuws heeft ‘Ik nam weg’ geen voorwerp; ‘hem’ is door ons aangevuld.

צָרוּר (tsarur), ‘vastgebonden’, en צְפוּנָה (tsefunah), ‘opgeslagen’: de schuld ligt bewaard, als in een bundel of voorraad, tot de dag van afrekening.

Vergelijk Deut. 32:34.

מִשְׁבָּר (mishbar), ‘geboorteopening’: letterlijk ‘plaats van breken’.

Dezelfde uitdrukking staat in 2 Kon. 19:3: kinderen komen tot de geboorteopening, maar er is geen kracht om te baren.

Efraïm is als een kind dat niet geboren wil worden.

שְׁאוֹל (Sjeol): het dodenrijk.

Zie ook Ps. 6:6.

יַפְרִיא (yafri), ‘draagt vrucht’: een woordspeling op Efraïm (vergelijk Gen. 41:52).