Jubileeën 16
Isaaks geboorte, Sodom en het feest van de hutten
Eigen Nederlandse vertaling uit de grondtekst. Rode tekst = woorden van Yahweh, Elohim of Yeshua zelf. Cursieve tekst = woorden van Melchisedek en de engel van Yahweh (hun identiteit wordt verschillend uitgelegd; zie de voetnoot). Kleine cursieve tekst = woorden van Satan, demonen of de draak. Gele markering in de brontekst = woord uit een andere bron dan de hoofdbron (zie Bron).
De engelen bij Abraham
1En bij de nieuwe maan van de vierde maand verschenen wij aan Abraham bij de eik van Mamre, en wij spraken met hem, en wij maakten hem bekend dat hem een zoon zou worden gegeven uit Sara, zijn vrouw.
ወበሠርቀ
(wäbäsärqä)
en bij de nieuwe maan van
ወርኅ
(wärkh)
maand
ራብዕ
(rab)
vierde
አስተርአይናሁ
(ästäräynahu)
wij verschenen aan hem
ለአብርሃም
(lääbrham)
aan Abraham
በኀበ
(bäkhäbä)
bij
ድርስ
(ders)
de eik
ዘማምሪም
(zämamrim)
van Mamre
ወተናገርነ
(wätänagärnä)
en wij spraken
ምስሌሁ
(meslehu)
met hem
ወንሕነ
(wänhnä)
en wij
አይዳዕናሁ
(äydanahu)
maakten wij hem bekend
ከመ
(kämä)
dat
ይትወሀቦ
(yetwähäbo)
zou gegeven worden
ወልድ
(wäld)
een zoon
እምሳራ
(emsara)
uit Sara
ብእሲቱ
(besitu)
zijn vrouw
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
2En Sara lachte, omdat zij had gehoord dat wij dit woord met Abraham spraken.
ወሰሐቀት
(wäsähäqät)
en zij lachte
ሳራ
(sara)
Sara
እስመ
(esmä)
omdat
ሰምዐት
(sämät)
zij had gehoord
ከመ
(kämä)
dat
ተናገርነ
(tänagärnä)
wij spraken
ዘንተ
(zäntä)
dit
ቃለ
(qalä)
dit woord
ምስለ
(meslä)
met
አብርሃም
(äbrham)
Abraham
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 18:12–15.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat wij haar vermaanden, dat zij bang werd en ontkende dat zij om de woorden had gelachen; dat staat niet in de Beta-tekst.
Zie ookGen 18:12–15
3En wij vertelden haar de naam van haar zoon, zoals vastgesteld en geschreven is op de tafelen van de hemel: Isaak.
ወነገርናሃ
(wänägärnaha)
en wij vertelden haar
ስሞ
(semo)
de naam
ለወልዳ
(läwälda)
van haar zoon
በከመ
(bäkämä)
zoals
ሥሩዕ
(seru)
vastgesteld
ወጽሑፍ
(wätshuf)
en geschreven
ውስተ
(westä)
in
ጽላተ
(tselatä)
tafelen van
ሰማይ
(sämay)
hemel
ይስሐቅ
(yeshäq)
Isaak
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 17:19.
Zie ookGen 17:19
4En toen wij op het tijdstip, het uur, bij haar terugkeerden, was zij zwanger van een zoon.
ወአመ
(wäämä)
en toen
ገባእነ
(gäbanä)
wij keerden terug
ኀቤሃ
(khäbeha)
bij haar
በጊዜ
(bägize)
op het tijdstip
ሰዓት
(säat)
het uur
ወይእቲኒ
(wäytini)
en zij ook
ፀንሰት
(tsänsät)
werd zwanger
ወልደ
(wäldä)
een zoon
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 18:10.
Zie ookGen 18:10
Het oordeel over Sodom
5En in deze maand voerde Yahweh Zijn oordeel uit over Sodom en Gomorra en Zeboïm en over het hele gebied van de Jordaan, en Hij verbrandde hen met vuur en zwavel en vernietigde hen tot op deze dag.
ወበዝ
(wäbäz)
en in deze
ወርኅ
(wärkh)
maand
ገብረ
(gäbrä)
voerde uit
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ኵነኔሆሙ
(kwnänehomu)
hun oordeel
ለሰዶም
(läsädom)
over Sodom
ወለገሞራ
(wälägämora)
en Gomorra
ወሶቦኤም
(wäsoboem)
en Zeboïm
ወለኵሉ
(wäläkwlu)
en voor alle
አድያመ
(ädyamä)
het gebied van
ዮርዳኖስ
(yordanos)
de Jordaan
ወአውዓዮሙ
(wääwayomu)
en Hij verbrandde hen
በእሳት
(bäsat)
met vuur
ወበተይ
(wäbätäy)
en met zwavel
ወአጥፍኦሙ
(wäätfomu)
en Hij vernietigde hen
እስከ
(eskä)
tot
ዛቲ
(zati)
deze
ዕለት
(elät)
dag
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 19:24–25.
Zie Sodom en Gomorra: De ligging van Sodom en Gomorra is niet met zekerheid bekend; ze worden bij de Dode Zee gezocht.
Zie Jordaan: De Jordaan stroomt van het Hermongebergte door het meer van Galilea naar de Dode Zee.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog ‘zoals ik jou al hun werken heb bekendgemaakt, dat zij zeer slecht en zondig zijn en zich verontreinigen en in hun vlees hoererij bedrijven en onreinheid op de aarde werken’; dat staat niet in de Beta-tekst.
Zie ookGen 19:24–25
6En zo zal Yahweh oordeel uitvoeren op de plaatsen waar zij doen zoals de onreinheid van Sodom, zoals het oordeel over Sodom.
ወከማሁ
(wäkämahu)
en zo
ይገብር
(yegäbr)
voert uit
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ኵነኔ
(kwnäne)
het oordeel
በመካናት
(bämäkanat)
op plaatsen
በውእደ
(bäwdä)
waar
ይገብሩ
(yegäbru)
zij doen
በከመ
(bäkämä)
zoals
ይኵሶሙ
(yekwsomu)
de onreinheid van
ለሰዶም
(läsädom)
over Sodom
ከመ
(kämä)
als
ኵነኔሃ
(kwnäneha)
het oordeel over
ለሰዶም
(läsädom)
over Sodom
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Sodom en Gomorra: De ligging van Sodom en Gomorra is niet met zekerheid bekend; ze worden bij de Dode Zee gezocht.
Uitleg
Zie Judas 7 voor het oordeel over Sodom als voorbeeld.
7En Lot redden wij, want Yahweh had aan Abraham gedacht, en Hij leidde hem uit het midden van de verwoesting.
ወለሎጥ
(wälälot)
en Lot
ናድኅኖ
(nadkhno)
redden wij
እስመ
(esmä)
omdat
ተዘከሮ
(täzäkäro)
gedacht had
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ለአብርሃም
(lääbrham)
aan Abraham
ወአውፅኦ
(wääwtso)
en Hij leidde hem uit
እማእከለ
(emakälä)
uit het midden van
ግፍታኤ
(geftae)
de verwoesting
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 19:29.
Zie ookGen 19:29
8En hij en zijn dochters deden een zonde op de aarde, zoals op de aarde niet was geweest sinds de dagen van Adam tot dat tijdstip, want een man lag bij zijn dochter.
ወገብረ
(wägäbrä)
en deed
ውእቱኒ
(wetuni)
hij ook
ወአዋልዲሁኒ
(wääwaldihuni)
en zijn dochters ook
ኀጢአተ
(khätiätä)
een zonde
በዲበ
(bädibä)
op
ምድር
(medr)
de aarde
ዘኢኮነ
(zäikonä)
die niet was
ዲበ
(dibä)
op
ምድር
(medr)
de aarde
እመዋዕለ
(emäwalä)
sinds de dagen van
አዳም
(ädam)
Adam
እስከ
(eskä)
tot
አሜሁ
(ämehu)
dat tijdstip
እስመ
(esmä)
omdat
ሰከበ
(säkäbä)
lag
ብእሲ
(besi)
de man
ምስለ
(meslä)
met
ወለቱ
(wälätu)
zijn dochter
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 19:30–38.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft ‘zijn dochters’; de Beta-tekst heeft ‘zijn dochter’ (ወለቱ).
Zie ookGen 19:30–38
9En zie, het werd bevolen en gegrift tegen heel zijn nageslacht op de tafelen van de hemel, dat Hij hen zou uitroeien en wegdoen, en dat Hij hun oordeel zou uitvoeren zoals het oordeel over Sodom, en dat Hij voor Zich geen enkel nageslacht van de mens op de aarde zou overlaten op de dag van het oordeel.
ወናሁ
(wänahu)
en zie
ተአዘዘ
(tääzäzä)
is bevolen
ወተቈርፀ
(wätäqwärtsä)
en gegrift
ላዕለ
(lalä)
over
ኵሉ
(kwlu)
heel
ዘርኡ
(zäru)
zijn nageslacht
ውስተ
(westä)
in
ጽላተ
(tselatä)
tafelen van
ሰማይ
(sämay)
hemel
ከመ
(kämä)
dat
ያእትቶሙ
(yattomu)
hen uit te roeien
ወከመ
(wäkämä)
en dat
ይሠርዎሙ
(yesärwomu)
dat Hij hen zou uitroeien
ወከመ
(wäkämä)
en dat
ይግበር
(yegbär)
Hij zou uitvoeren
ኵነኔሆሙ
(kwnänehomu)
hun oordeel
በከመ
(bäkämä)
zoals
ኵነኔ
(kwnäne)
oordeel
ሰዶም
(sädom)
Sodom
ወከመ
(wäkämä)
en dat
ኢያትርፍ
(iyatrf)
niet zou overlaten
ሎቱ
(lotu)
voor Zich
ኵሎ
(kwlo)
alle
ዘርአ
(zärä)
nageslacht
ውስተ
(westä)
in
ምድር
(medr)
de aarde
ዘሰብእ
(zäsäb)
van de mens
በዕለተ
(bälätä)
op de dag van
ደይን
(däyn)
de veroordeling
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Sodom en Gomorra: De ligging van Sodom en Gomorra is niet met zekerheid bekend; ze worden bij de Dode Zee gezocht.
Uitleg
Zie Jubileeën 3:10 voor de hemelse tafelen.
Zie ookJub 3:10
Abraham bij de Put van de Eed
10En in deze maand verhuisde Abraham van Hebron, en hij ging en nam zijn woning tussen Kades en Sur, in de bergen van Gerar.
ወአዝንቱ
(wääzntu)
en in deze
ወርኅ
(wärkh)
maand
ግዕዘ
(gezä)
verhuisde
አብርሃም
(äbrham)
Abraham
እምነ
(emnä)
van
ኬብሮን
(kebron)
Hebron
ወሖረ
(wähorä)
en ging
ወኀደረ
(wäkhädärä)
en nam zijn woning
ማእከለ
(makälä)
tussen
ቃዴስ
(qades)
Kades
ወሱር
(wäsur)
en Sur
ውስተ
(westä)
in
አድባረ
(ädbarä)
de bergen van
ጌራሮን
(geraron)
Gerar
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 20:1.
Zie Hebron: Hebron ligt in het bergland van Juda, ongeveer 30 km ten zuiden van Jeruzalem.
Zie Kades: Kades (Kades-Barnea) ligt in het noorden van de Sinaïwoestijn, ten zuiden van de Negev.
Zie Gerar: Gerar lag in het zuidwesten van het land, ten westen van Beër-Sjeba, in de buurt van Gaza.
Zie ookGen 20:1
11En in het midden van de vijfde maand verhuisde hij vandaar en nam zijn woning bij de Put van de Eed.
ወበመንፈቀ
(wäbämänfäqä)
en in het midden van
ወርኅ
(wärkh)
de maand
ኃምስ
(khams)
vijfde
ግዕዘ
(gezä)
trok weg
እምህየ
(emhyä)
vandaar
ወኀደረ
(wäkhädärä)
en nam zijn woning
ኀበ
(khäbä)
bij
ዐዘቅተ
(äzäqtä)
de bron van
መሐላ
(mähäla)
de eed
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 21:31.
Zie Beër-Sjeba: Beër-Sjeba ligt aan de rand van de Negev, ongeveer 75 km ten zuidwesten van Jeruzalem.
Uitleg
ዐዘቅተ መሐላ (‘de Put van de Eed’): Beër-Sjeba; Zie Gen. 21:31.
Zie ookGen 21:31
12En in het midden van de zesde maand bezocht Yahweh Sara en deed haar zoals Hij gesproken had.
ወበመንፈቀ
(wäbämänfäqä)
en in het midden van
ወርኅ
(wärkh)
de maand
ሳድስ
(sads)
zesde
ሐወጸ
(häwätsä)
bezocht
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ለሳራ
(läsara)
aan Sara
ወገብረ
(wägäbrä)
en deed
ላቲ
(lati)
haar
በከመ
(bäkämä)
zoals
ይቤ
(yebe)
Hij gesproken had
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 21:1.
Zie ookGen 21:1
Isaak wordt geboren
13En zij werd zwanger en baarde een zoon in de derde maand, in het midden van de maand, in de dagen waarvan Yahweh tot Abraham gesproken had, op het feest van de eerste oogst. Isaak werd geboren.
ወፀንሰት
(wätsänsät)
en zij werd zwanger
ወወለደት
(wäwälädät)
en zij baarde
ወልደ
(wäldä)
een zoon
በወርኅ
(bäwärkh)
in de maand
ሣልስ
(sals)
derde
ወበመንፈቀ
(wäbämänfäqä)
en in het midden van
ወርኅ
(wärkh)
de maand
በመዋዕል
(bämäwal)
in de dagen
ዘይቤሎ
(zäybelo)
waarvan Hij tot
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ለአብርሃም
(lääbrham)
aan Abraham
በበዓለ
(bäbäalä)
op het feest van
ቀዳሚ
(qädami)
het eerste
ማእረር
(marär)
oogst
ተወልደ
(täwäldä)
werd geboren
ይስሐቅ
(yeshäq)
Isaak
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 21:2–3.
Uitleg
Charles (Engelse vertaling uit 1917) merkt op dat het feest van de eerste oogst de vijftiende van de derde maand is, dat wil zeggen het pinksterfeest; Zie Jubileeën 15:1.
14En Abraham besneed zijn zoon, een kind van acht dagen; hij was de eerste die besneden werd volgens het verbond dat voor altijd is ingesteld.
ወከሰቦ
(wäkäsäbo)
en besneed hem
አብርሃም
(äbrham)
Abraham
ወልደ
(wäldä)
een kind van
መዋዕል
(mäwal)
dagen
ሰሙን
(sämun)
achtste
ውእቱ
(wetu)
hij
ቀዳሚ
(qädami)
als eerste
ተከስበ
(täkäsbä)
besneden werd
በከመ
(bäkämä)
zoals
ኪዳን
(kidan)
het verbond
እንተ
(entä)
die
ተሠርዐት
(täsärät)
werd ingesteld
ለዓለም
(läaläm)
voor altijd
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
De belofte aan Abraham
15En in het zesde jaar van de vierde jaarweek kwamen wij naar Abraham, bij de Put van de Eed, en wij verschenen hem, zoals wij tot Sara hadden gezegd dat wij bij haar zouden terugkeren, en zij was zwanger van een zoon.
ወበዓመት
(wäbäamät)
en in het jaar
ሳድስ
(sads)
zesde
ዘሱባዔ
(zäsubae)
van de jaarweken
ራብዕ
(rab)
vierde
መጻእነ
(mätsanä)
wij kwamen
ኀበ
(khäbä)
bij
አብርሃም
(äbrham)
Abraham
ኀበ
(khäbä)
bij
ዐዘቅተ
(äzäqtä)
de bron van
መሐላ
(mähäla)
een eed
ወአስተርአይናሁ
(wäästäräynahu)
en wij verschenen hem
በከመ
(bäkämä)
zoals
ንቤላ
(nebela)
wij zeiden tot haar
ለሳራ
(läsara)
aan Sara
ከመ
(kämä)
dat
ንግባእ
(negba)
wij zouden terugkeren
ኀቤሃ
(khäbeha)
bij haar
ወይእቲሂ
(wäytihi)
en zij
ፀንሰት
(tsänsät)
werd zwanger
ወልደ
(wäldä)
een zoon
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Beër-Sjeba: Beër-Sjeba ligt aan de rand van de Negev, ongeveer 75 km ten zuidwesten van Jeruzalem.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) zet de woorden vanaf ‘zoals wij tot Sara hadden gezegd’ tot en met ‘Sara zwanger voor ons’ (vers 16) tussen haken en beschouwt ze als een onjuiste glosse; de Beta-tekst heeft ze zonder haken.
16En wij keerden terug in de zevende maand en vonden Sara zwanger voor ons, en wij zegenden haar, en wij maakten haar bekend alles wat hem bevolen was: dat hij niet zou sterven voordat hij zes zonen zou verwekken en zou zien voordat hij zou sterven.
ወተመየጥነ
(wätämäyätnä)
en wij keerden terug
በወርኅ
(bäwärkh)
in de maand
ሳብዕ
(sab)
zevende
ወረከብናሃ
(wäräkäbnaha)
en wij vonden haar
ለሳራ
(läsara)
Sara
ፅንስተ
(tsenstä)
zwanger
ቅድሜነ
(qedmenä)
voor ons
ወባረክናሃ
(wäbaräknaha)
en wij zegenden haar
ወዜነውናሃ
(wäzenäwnaha)
en wij maakten haar bekend
ኵሎ
(kwlo)
alle
ዘተአዘዘ
(zätääzäzä)
wat bevolen was
ሎቱ
(lotu)
over hem
ከመ
(kämä)
dat
ኢይመውት
(iymäwt)
hij zou niet sterven
ዓዲ
(adi)
nog
እስከ
(eskä)
totdat
ይወልድ
(yewäld)
hij zou verwekken
ስድስተ
(sedstä)
zes
ውሉደ
(weludä)
zonen
ወይሬኢ
(wäyrei)
en zou zien
ዘእንበለ
(zänbälä)
voordat
ይሙት
(yemut)
hij zou sterven
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 25:1–2.
Uitleg
Charles (Engelse vertaling uit 1917) merkt op dat de zes zonen die Keturah zou baren bedoeld zijn.
Zie ookGen 25:1–2
17En al het nageslacht van zijn zonen zal volken zijn, en met de volken geteld worden.
ወኵሉ
(wäkwlu)
en al
ዘርአ
(zärä)
het nageslacht van
ውሉዱ
(weludu)
zijn zonen
አሕዛበ
(ähzabä)
volken
ይከውኑ
(yekäwnu)
zullen zijn
ወምስለ
(wämslä)
en met
አሕዛብ
(ähzab)
de volken
ይትኌለቁ
(yetkhweläqu)
zij worden geteld
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 21:12.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft in vers 16 nog ‘maar in Isaak zal zijn naam en nageslacht genoemd worden’ en hier nog ‘maar uit de zonen van Isaak zal er één een heilig nageslacht worden en niet onder de volken geteld worden’; dat staat niet in de Beta-tekst.
Zie ookGen 21:12
18Want het zal het deel van de Allerhoogste zijn, en in het bezit van Elohim viel al zijn nageslacht, opdat het voor Yahweh een volk zou zijn tot een eigendom uit alle volken, en opdat het een koninkrijk en een priesterschap en een heilig volk zou zijn.
እስመ
(esmä)
want
ለመክፈልተ
(lämäkfältä)
tot het deel van
ልዑል
(leul)
de Allerhoogste
ይከውን
(yekäwn)
zal zijn
ወውስተ
(wäwstä)
en tot
ዘይመልክ
(zäymälk)
het bezit van
አምላክ
(ämlak)
Elohim
ወረደ
(wärädä)
viel
ኵሉ
(kwlu)
heel
ዘርኡ
(zäru)
zijn nageslacht
ከመ
(kämä)
opdat
ይኩን
(yekun)
hij zou zijn
ለእግዚአብሔር
(lägziäbher)
voor Yahweh
ሕዝበ
(hezbä)
een volk
ትርሲት
(tersit)
tot een eigendom
እምኵሉ
(emkwlu)
uit al
ሕዝብ
(hezb)
het volk
ወከመ
(wäkämä)
en opdat
ይኩን
(yekun)
hij zou zijn
መንግሥተ
(mängstä)
een koninkrijk
ወክህነተ
(wäkhnätä)
en een priesterschap
ወሕዝበ
(wähzbä)
en een volk
ቅዱሰ
(qedusä)
heilig
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Ex. 19:5–6.
Uitleg
ትርሲት (‘tot een eigendom’): Zie Deut. 7:6.
Charles (Engelse vertaling uit 1917) merkt op dat de Hebreeuwse tekst van Ex. 19:6 ‘een koninkrijk van priesters’ heeft, en dat Openb. 1:6 en 5:10 met de tekst hier overeenstemmen.
Aanvullend
Zie Deut. 7:6 en Openb. 1:6.
19En wij gingen onze weg, en wij maakten Sara bekend alles wat wij hem verteld hadden, en zij verheugden zich beiden met zeer grote vreugde.
ወሖርነ
(wähornä)
en wij gingen
ፍኖተነ
(fenotänä)
onze weg
ወዜነውናሃ
(wäzenäwnaha)
en wij maakten haar bekend
ለሳራ
(läsara)
aan Sara
ኵሎ
(kwlo)
alle
ዘነገርናሁ
(zänägärnahu)
wat wij hem verteld hadden
ወተፈሥሑ
(wätäfäshu)
en zij verheugden zich
ክልኤሆሙ
(kelehomu)
beide
ፍሥሐ
(feshä)
met vreugde
ዐቢየ
(äbiyä)
grote
ጥቀ
(teqä)
zeer
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Het feest van de hutten
20En hij bouwde daar een altaar voor Yahweh, die hem gered had en die hem deed verheugen in het land van zijn vreemdelingschap.
ወሐነጸ
(wähänätsä)
en hij bouwde
ህየ
(heyä)
daar
ምሥዋዐ
(meswaä)
een altaar
ለእግዚአብሔር
(lägziäbher)
voor Yahweh
ዘባልሖ
(zäbalho)
die hem gered had
ወለዘያስተፈሥሖ
(wäläzäyastäfäsho)
en die hem deed verheugen
በምድረ
(bämdrä)
in het land van
ፍልሰቱ
(felsätu)
zijn vreemdelingschap
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Lev. 23:34.
Zie ookLev 23:34
21En hij bouwde hutten voor zich en voor zijn dienaren op dit feest, en hij was de eerste die het feest van de hutten vierde op de aarde.
ወሐነጸ
(wähänätsä)
en hij bouwde
ምጽላላተ
(metslalatä)
hutten
ሎቱ
(lotu)
voor zich
ወለአግብርቲሁ
(wäläägbrtihu)
en voor zijn dienaren
በዛቲ
(bäzati)
op dit
በዓል
(bäal)
feest
ወውእቱ
(wäwtu)
en hij
መቅድመ
(mäqdmä)
als eerste
ገብረ
(gäbrä)
vierde
በዓለ
(bäalä)
het feest van
መጸላት
(mätsälat)
van de hutten
በዲበ
(bädibä)
op
ምድር
(medr)
de aarde
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Charles (Engelse vertaling uit 1917) merkt op dat dit verslag van het loofhuttenfeest bijzondere kenmerken heeft.
22En in deze zeven dagen bracht hij elke dag op het altaar een brandoffer voor Yahweh: twee stieren, twee rammen, zeven schapen en één jonge bok als zondoffer, opdat hij daarmee verzoening zou doen voor zichzelf en voor zijn nageslacht.
ወበዝ
(wäbäz)
en in deze
ሰቡዕ
(säbu)
zeven
መዋዕል
(mäwal)
dagen
ሀሎ
(hälo)
hij
ይቄርብ
(yeqerb)
bracht hij
ኵሎ
(kwlo)
elke
ዕለተ
(elätä)
de dag van
በበ
(bäbä)
bij
ዕለት
(elät)
dag
ውስተ
(westä)
in
ምሥዋዕ
(meswa)
het altaar
ጽንሐሐ
(tsenhähä)
brandoffer
ለእግዚአብሔር
(lägziäbher)
van Yahweh
አልህምተ
(älhmtä)
stieren
ክልኤተ
(keletä)
twee
ወአብሐኰ
(wääbhäkwä)
en rammen
ክልኤተ
(keletä)
twee
አባግዐ
(äbagä)
schapen
ሰብዓተ
(säbatä)
zeven
መሐስአ
(mähäsä)
bok
ጠሊ
(täli)
jonge
አሐደ
(ähädä)
één
በእንተ
(bäntä)
als
ኃጢአት
(khatiät)
zondeoffer
ከመ
(kämä)
opdat
ያስተስሪ
(yastäsri)
hij verzoening zou doen
ቦቱ
(botu)
daarmee
በእንቲአሁ
(bäntiähu)
voor zichzelf
ወበእንተ
(wäbäntä)
en voor
ዘርኡ
(zäru)
zijn nageslacht
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Num. 29:13–32.
Uitleg
Charles (Engelse vertaling uit 1917) merkt op dat volgens Num. 29:13–32 de eerste dag dertien stieren geofferd worden, en elke volgende dag één minder.
Zie ookNum 29:13–32
23En als vredeoffer zeven rammen, zeven bokken, zeven schapen en zeven jonge bokken, en ook hun graanoffers en hun plengoffers, en al hun vet liet hij in rook opgaan.
ወለመሥዋዕተ
(wälämäswatä)
en als offer van
መድኃኒት
(mädkhanit)
heil
አብሐኰ
(äbhäkwä)
rammen
ሰብዓተ
(säbatä)
zeven
ወመሐስአ
(wämähäsä)
en bokken
ሰብዓተ
(säbatä)
zeven
ወአባግዐ
(wääbagä)
en schapen
ሰብዓተ
(säbatä)
zeven
ወደቤላተ
(wädäbelatä)
en jonge bokken
ሰብዓተ
(säbatä)
zeven
ወመሥዋዕቶሙሂ
(wämäswatomuhi)
en ook hun graanoffers
ወሞጻሕቶሙሂ
(wämotsahtomuhi)
en hun plengoffers
ላዕለ
(lalä)
op
ኵሉ
(kwlu)
al
ሥብሖሙ
(sebhomu)
hun vet
የዐጥን
(yäätn)
liet hij in rook opgaan
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie 2 Kron. 29:21.
Zie ook2 Kron 29:21
24En 's morgens en 's avonds liet hij welriekende stoffen in rook opgaan: reukwerk en galbanum en het sap van de wierookboom en nardus en mirre en specerij en kostus, deze zeven. Dit alles bracht hij, gestampt, in gelijke delen verdeeld, gemengd, zuiver.
ወበጽባሕ
(wäbätsbah)
en 's morgens
ወሰርክሂ
(wäsärkhi)
en 's avonds
የዐጥን
(yäätn)
hij liet in rook opgaan
አፈወ
(äfäwä)
welriekende stoffen van
ስኂን
(sekhin)
reukwerk
ወቅንአተ
(wäqnätä)
en galbanum
ወማየ
(wämayä)
en het sap van
ልብን
(lebn)
de wierookboom
ወናርዶስ
(wänardos)
en nardus
ወከርቤ
(wäkärbe)
en mirre
ወሰንብልተ
(wäsänbltä)
en specerij
ወቍስጠ
(wäqwstä)
en kostus
ሰብዓቲሆሙ
(säbatihomu)
zeven daarvan
ዘንተ
(zäntä)
dit
ኵሎ
(kwlo)
alle
ይቄርብ
(yeqerb)
bracht hij
ወጉአ
(wäguä)
gestampt
ዕሩየ
(eruyä)
in gelijke delen
ተዐርዮ
(tääryo)
verdeeld
ድሙረ
(demurä)
gemengd
ንጹሐ
(netsuhä)
zuiver
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Ex. 30:34.
Uitleg
Charles (Engelse vertaling uit 1917) geeft de reeks als wierook, galbanum, stacte, nardus, mirre, specerij en kostus; de eerste drie Ge'ez-woorden zijn ons onzeker, wij volgen zijn volgorde.
Zie ookEx 30:34
25En hij vierde dit feest zeven dagen, terwijl hij zich verheugde met heel zijn hart en met heel zijn ziel, hij en allen die in zijn huis waren; en er was bij hem geen vreemdeling, noch iemand die niet besneden was.
ወገብረ
(wägäbrä)
en hij vierde
ዘንተ
(zäntä)
dit
በዓለ
(bäalä)
het feest van
ሰቡዐ
(säbuä)
zeven
መዋዕለ
(mäwalä)
dagen
እንዘ
(enzä)
terwijl
ይትፌሠሕ
(yetfesäh)
hij zich verheugde
በኵሉ
(bäkwlu)
in al
ልቡ
(lebu)
zijn hart
ወበኵሉ
(wäbäkwlu)
en in al
ነፍሱ
(näfsu)
zijn ziel
ውእቱ
(wetu)
hij
ወኵሎሙ
(wäkwlomu)
en allen
እለ
(elä)
die
ቤቱ
(betu)
in zijn huis
ወአልቦ
(wäälbo)
en er was niet
መነሂ
(mänähi)
ook maar iemand
ነኪረ
(näkirä)
een vreemdeling
ምስሌሁ
(meslehu)
met hem
ወኵሉ
(wäkwlu)
noch iemand
ዘኢኮነ
(zäikonä)
die niet
ክሱበ
(kesubä)
besneden was
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
26En hij zegende zijn Schepper, die hem in zijn geslacht geschapen had, want naar Zijn welbehagen schiep Hij hem, want Hij wist en doorzag dat uit hem de plant van gerechtigheid zou zijn voor het geslacht van eeuwigheid, en uit hem een heilig nageslacht, opdat het zou zijn zoals Hij die alles gemaakt heeft.
ወባረኮ
(wäbaräko)
en hij zegende
ለፈጣሪሁ
(läfätarihu)
zijn Schepper
ዘፈጠሮ
(zäfätäro)
die hem geschapen had
በትዝምዱ
(bätzmdu)
in zijn geslacht
እስመ
(esmä)
omdat
ለሥምረቱ
(läsmrätu)
naar Zijn welbehagen
ፈጠሮ
(fätäro)
schiep hem
እስመ
(esmä)
omdat
አእመረ
(ämärä)
Hij wist
ወጠየቀ
(wätäyäqä)
en doorzag
ከመ
(kämä)
dat
እምኔሁ
(emnehu)
uit hem
ይከውን
(yekäwn)
zal zijn
ተክለ
(täklä)
de plant van
ጽድቅ
(tsedq)
gerechtigheid
ለትውልድ
(lätwld)
voor het geslacht
ዘለዓለም
(zäläaläm)
van eeuwigheid
ወእምኔሁ
(wämnehu)
en uit hem
ዘርእ
(zär)
een nageslacht
ቅዱስ
(qedus)
heilig
ከመ
(kämä)
opdat
ይኩን
(yekun)
het geschiedt
ከማሁ
(kämahu)
zoals Hij
ለዘ
(läzä)
voor Hem die
ገብረ
(gäbrä)
Hij maakte
ኵሎ
(kwlo)
alles
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
27En hij zegende en verheugde zich, en hij noemde de naam van dit feest het feest van Yahweh, een aangename vreugde voor Elohim, de Allerhoogste.
ወባረከ
(wäbaräkä)
en zegende
ወተፈሥሐ
(wätäfäshä)
en verheugde zich
ወጸውዐ
(wätsäwä)
en riep
ስማ
(sema)
de naam
ለዛቲ
(läzati)
van dit
በዓል
(bäal)
feest
በዓለ
(bäalä)
het feest van
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ፍሥሓ
(fesha)
vreugde
ስጥወተ
(setwätä)
aangename
ለአምላክ
(läämlak)
voor Elohim
ልዑል
(leul)
de Allerhoogste
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
28En wij zegenden hem voor altijd, en heel zijn nageslacht na hem, in alle geslachten van de aarde, omdat hij dit feest op zijn tijd vierde, naar het getuigenis van de tafelen van de hemel.
ወባረክናሁ
(wäbaräknahu)
en wij zegenden hem
ለዓለም
(läaläm)
voor eeuwig
ወኵሎ
(wäkwlo)
en heel
ዘርአ
(zärä)
zijn nageslacht
ዘእምድኅሬሁ
(zämdkhrehu)
na hem
በኵሉ
(bäkwlu)
in al
ትውልደ
(tewldä)
de geslachten van
ምድር
(medr)
de aarde
እስወ
(eswä)
omdat
ገብረ
(gäbrä)
hij vierde
ዘንተ
(zäntä)
dit
በዓለ
(bäalä)
het feest van
በጊዜሃ
(bägizeha)
op zijn tijd
በከመ
(bäkämä)
zoals
ስምዐ
(semä)
het getuigenis van
ጽላተ
(tselatä)
tafelen van
ሰማይ
(sämay)
hemel
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
De wet voor Israël
29Daarom is op de tafelen van de hemel voor Israël ingesteld dat zij zeven dagen lang het feest van de hutten vieren in vreugde, in de zevende maand, aanvaard voor het aangezicht van Yahweh, een eeuwige wet in hun geslachten, jaar na jaar.
በእንተዝ
(bäntäz)
hierom
ተሠርዐ
(täsärä)
is ingesteld
ውስተ
(westä)
in
ጽላተ
(tselatä)
tafelen van
ሰማይ
(sämay)
hemel
ላዕለ
(lalä)
voor
እስራኤል
(esrael)
Israël
ከመ
(kämä)
dat
ይኩኑ
(yekunu)
zij zouden zijn
ገባርያነ
(gäbaryanä)
vierders
በዓለ
(bäalä)
het feest van
መጸለት
(mätsälät)
van de hutten
ሰቡዐ
(säbuä)
zeven
መዋዕለ
(mäwalä)
dagen
በፍሥሓ
(bäfsha)
in vreugde
በወርኅ
(bäwärkh)
in de maand
ሳብዕ
(sab)
zevende
ዘይትወከፍ
(zäytwäkäf)
dat aanvaard wordt
በቅድመ
(bäqdmä)
voor het aangezicht van
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ሕገ
(hegä)
een wet
ዘለዓለም
(zäläaläm)
eeuwige
በትውልዶሙ
(bätwldomu)
in hun geslachten
በኵሉ
(bäkwlu)
in al
ዓመት
(amät)
jaar
ወዓመታት
(wäamätat)
en jaren
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Lev. 23:41.
Zie ookLev 23:41
30En er is voor dit geen bepaling van dagen, want voor altijd is het voor Israël ingesteld dat zij het vieren en in hutten wonen en kransen op hun hoofden zetten en takken van loof nemen en wilgen uit de beek.
ወአልቦ
(wäälbo)
en er is geen
ለዝንቱ
(läzntu)
voor dit
ወሰነ
(wäsänä)
bepaling van
መዋዕል
(mäwal)
dagen
እስመ
(esmä)
want
ለዓለም
(läaläm)
voor altijd
ውእቱ
(wetu)
het
ሥሩዕ
(seru)
ingesteld
ላዕለ
(lalä)
voor
እስራኤል
(esrael)
Israël
ከመ
(kämä)
dat
ይግበርዋ
(yegbärwa)
zij moeten het vieren
ወይንበሩ
(wäynbäru)
en zij moeten wonen
ወስተ
(wästä)
in
ምጽላል
(metslal)
hut
ወከመ
(wäkämä)
en dat
ያንብሩ
(yanbru)
zij zetten
አክሊላተ
(äklilatä)
kransen
ዲበ
(dibä)
op
ርእሶሙ
(resomu)
hun hoofden
ወከመ
(wäkämä)
en dat
ይንሥኡ
(yensu)
zij nemen
ዐጽቀ
(ätsqä)
takken van
ቈጽል
(qwätsl)
loof
ወኲሐ
(wäkwihä)
en wilgen
እሙሐዝ
(emuhäz)
uit de beek
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Lev. 23:40.
Uitleg
Charles (Engelse vertaling uit 1917) merkt op dat het dragen van kransen bij het loofhuttenfeest niet in de overlevering bekend is; Zie Wijsheid 2:7–8.
Zie ookLev 23:40
31En Abraham nam palmtakken en de vrucht van mooie bomen, en elke dag ging hij rond het altaar met de takken, zevenmaal per dag in de morgen, en hij loofde en dankte zijn Elohim voor alles in vreugde.
ወነሥአ
(wänäsä)
en nam
አብርሃም
(äbrham)
Abraham
ልበ
(lebä)
takken van
ፀበርት
(tsäbärt)
palmen
ወፍሬ
(wäfre)
en de vrucht van
ዕፅ
(ets)
bomen
ሠናይ
(sänay)
mooie
ወበኵሉ
(wäbäkwlu)
en elke
ዕለት
(elät)
dag
እምዕለት
(emlät)
van de dag
ሀሎ
(hälo)
hij was
እንዘ
(enzä)
terwijl
የአውድ
(yääwd)
rondgaand om
ምሥዋዐ
(meswaä)
een altaar
በአዕፁቅ
(bäätsuq)
met takken
ስብዕ
(seb)
zevenmaal
ለዕለት
(lälät)
per dag
በጽባሕ
(bätsbah)
in de morgen
ይጼብሕ
(yetsebh)
loofde
ወይገኒ
(wäygäni)
en dankte
ለአምላኩ
(läämlaku)
aan zijn Elohim
ኵሎ
(kwlo)
voor alles
ዘበፍሥሓ
(zäbäfsha)
in vreugde
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Charles (Engelse vertaling uit 1917) merkt op dat volgens latere Joodse overlevering alleen op de zevende dag zevenmaal om het altaar werd gegaan.