Eigen Nederlandse vertaling uit de grondtekst. Rode tekst = woorden van Yahweh, Elohim of Yeshua zelf. Cursieve tekst = woorden van Melchisedek en de engel van Yahweh (hun identiteit wordt verschillend uitgelegd; zie de voetnoot). Kleine cursieve tekst = woorden van Satan, demonen of de draak. Gele markering in de brontekst = woord uit een andere bron dan de hoofdbron (zie Bron).
Jozef bij Potifar
1En Jakob woonde in het land van het vreemdelingschap van zijn vader, het land Kanaän.
ወኀደረ
(wäkhädärä)
en woonde
ያዕቆብ
(yaqob)
Jakob
በምድረ
(bämdrä)
in het land van
ፍልሰተ
(felsätä)
vreemdelingschap
አቡሁ
(äbuhu)
zijn vader
ምድረ
(medrä)
het land
ከናአን
(känaän)
Kanaän
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Gen. 37:1.
Zie Kanaän: Kanaän is het land aan de oostkust van de Middellandse Zee, ongeveer het gebied van het huidige Israël, de Palestijnse gebieden en Libanon.
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 37:2 en 39:1.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat Jozef zeventien jaar oud was toen zij hem naar het land Egypte brachten, en dat Potifar, een hoveling van Farao, de overste van de koks, hem kocht; dat staat niet in de Beta-tekst.
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat de zegen van Yahweh over het huis van de Egyptenaar kwam ter wille van Jozef en dat Yahweh hem voorspoedig maakte in alles wat hij deed; zie Gen. 39:5.
4En de Egyptenaar liet alles voor zijn ogen aan Jozef over, want hij zag dat Yahweh met hem was, en alles wat hij deed, liet Yahweh slagen.
ወኀደገ
(wäkhädägä)
en liet over
ግብጻዊ
(gebtsawi)
de Egyptenaar
ኵሎ
(kwlo)
alle
ቅድሜሁ
(qedmehu)
voor zijn ogen
ለዮሴፍ
(läyosef)
aan Jozef
እስመ
(esmä)
omdat
ርእየ
(reyä)
hij zag
ከመ
(kämä)
dat
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ምስሌሁ
(meslehu)
met hem
ወኵሎ
(wäkwlo)
en alles
ዘገብረ
(zägäbrä)
wat hij deed
እግዚአብሔር
(egziäbher)
Yahweh
ይሴርሖ
(yeserho)
liet Hij slagen
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
5En Jozef was mooi van aanblik, en zeer schoon was zijn aanblik.
ወዮሴፍሰ
(wäyosefsä)
en Jozef echter
ሠናይ
(sänay)
mooi
ራእዩ
(rayu)
zijn aanblik
ወላሕይ
(wälahy)
en schoon
ጥቀ
(teqä)
zeer
ራእዩ
(rayu)
zijn aanblik
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 39:6–7.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat de vrouw van zijn heer haar ogen opsloeg, Jozef zag, hem liefkreeg en hem smeekte bij haar te zijn; dat staat niet in de Beta-tekst.
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 39:8–9.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat hij Yahweh gedacht en de woorden die zijn vader Jakob placht voor te lezen uit de woorden van Abraham: dat niemand ontucht mag plegen met een vrouw die een man heeft; dat daarop voor hem de straf van de dood in de hemelen bepaald is voor het aangezicht van de Allerhoogste God, en dat de zonde in de eeuwige boeken telkens voor Yahweh tegen hem opgetekend zal worden; dat staat niet in de Beta-tekst.
7En Jozef herinnerde zich deze lezing en wilde niet bij haar liggen.
ወተዘከረ
(wätäzäkärä)
en gedacht
ዮሴፍ
(yosef)
Jozef
ዘንተ
(zäntä)
deze
ንባበ
(nebabä)
lezing
ወኢፈቀደ
(wäifäqädä)
en wilde niet
ይስክብ
(yeskb)
te liggen
ምስሌሃ
(mesleha)
met haar
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Lezing
ዘንተ ንባበ (‘deze lezing’) verwijst naar de woorden die Charles (Engelse vertaling uit 1917) in vers 6 heeft; in de Beta-tekst staat die voorgaande zin niet, zodat ‘deze lezing’ hier geen antecedent heeft.
De vrouw van zijn heer
8En zij smeekte hem een jaar en nog een, en hij weigerde te luisteren.
ወአስተብቍዐቶ
(wäästäbqwäto)
en zij smeekte hem
ዓመተ
(amätä)
jaar
አሐተ
(ähätä)
één
ወካልአ
(wäkalä)
en nog een
ወአበያ
(wääbäya)
en hij weigerde
ሰሚዐ
(sämiä)
te luisteren
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 39:10.
Lezing
ዓመተ አሐተ ወካልአ (‘één jaar en nog een’): Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft ‘een jaar’.
9En zij klampte zich aan hem vast en greep hem in het huis om hem te dwingen bij haar te liggen.
ወለጠቀቶ
(wälätäqäto)
en zij klampte hem aan
ወአኀዘቶ
(wääkhäzäto)
en greep hem
በቤት
(bäbet)
in het huis
ከመ
(kämä)
dat
ትትባአሶ
(tetbaäso)
zij hem dwong
ይስክብ
(yeskb)
te liggen
ምስሌሃ
(mesleha)
met haar
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 39:11–12.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat zij de deuren van het huis sloot en hem vasthield, en dat hij zijn kleed in haar handen liet, door de deur brak en naar buiten van haar aangezicht vluchtte; dat staat niet in de Beta-tekst.
10En die vrouw zag dat hij niet bij haar wilde liggen, en zij beschuldigde hem bij haar heer en zei: Naar mij verlangde uw dienaar, de Hebreeër die u liefhebt; hij probeerde mij te dwingen bij mij te liggen.
ወርእየት
(wäryät)
en zag
ይእቲ
(yeti)
die
ብእሲት
(besit)
vrouw
ከመ
(kämä)
dat
ኢይሰክብ
(iysäkb)
niet wilde liggen
ምስሌሃ
(mesleha)
met haar
ወጠቀለቶ
(wätäqäläto)
en beschuldigde hem
ቅድመ
(qedmä)
bij
እግዚኡ
(egziu)
zijn heer
እንዘ
(enzä)
terwijl
ትብል
(tebl)
zeggend
ኪያየ
(kiyayä)
mij
ፈቀደ
(fäqädä)
verlangde
ገብርከ
(gäbrkä)
uw dienaar
ዕብራዊ
(ebrawi)
de Hebreeër
ዘታፈቅር
(zätafäqr)
die u liefhebt
ይትዐገለኒ
(yetägäläni)
probeerde mij te dwingen
ከመ
(kämä)
dat
ይስክብ
(yeskb)
te liggen
ምስሌየ
(mesleyä)
met mij
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 39:13–18.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog: ‘en toen ik mijn stem verhief, vluchtte hij en liet zijn kleed in mijn handen toen ik hem vasthield, en hij brak door de deur’; dat staat niet in de Beta-tekst.
11En de Egyptenaar zag het kleed van Jozef en de gebroken deur.
ወርእየ
(wäryä)
en zag
ግብጻዊ
(gebtsawi)
de Egyptenaar
ልብሰ
(lebsä)
het kleed van
ዮሴፍ
(yosef)
Jozef
ወማዕፆ
(wämatso)
en de deur
ስቡረ
(seburä)
gebroken
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 39:19–20.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat hij de woorden van zijn vrouw hoorde en Jozef wierp in de gevangenis, op de plaats waar de gevangenen van de koning werden vastgehouden; dat staat niet in de Beta-tekst.
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 39:20–23.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat Yahweh Jozef gunst gaf in de ogen van de overste van de gevangenisbewakers en barmhartigheid bij hem, want hij zag dat Yahweh met hem was en alles wat hij deed liet slagen; dat staat niet in de Beta-tekst.
13En hij liet alles voor zijn ogen aan hem over, en de overste van de gevangenisbewakers wist niets van wat bij hem was, want Jozef deed alles en Yahweh volbracht het; en hij bleef daar twee jaar.
ወኀደገ
(wäkhädägä)
en hij liet over
ኵሎ
(kwlo)
alles
ቅድሜሁ
(qedmehu)
voor zijn ogen
ወአልቦ
(wäälbo)
en niet
ሊቀ
(liqä)
de overste van
ዐቀብተ
(äqäbtä)
de bewakers van
ሞቅሕ
(moqh)
de gevangenis
ዘያአምር
(zäyaämr)
die wist
ምስሌሁ
(meslehu)
wat bij hem was
ምንተኒ
(mentäni)
iets
እስመ
(esmä)
omdat
ዮሴፍ
(yosef)
Jozef
ኵሎ
(kwlo)
alles
ይገብር
(yegäbr)
deed
ወእግዚአብሔር
(wägziäbher)
en Yahweh
ይፌጽም
(yefetsm)
volbracht het
ወነበረ
(wänäbärä)
en hij bleef
ህየ
(heyä)
daar
ክልኤተ
(keletä)
twee
ዓመተ
(amätä)
jaar
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
14En in die dagen werd Farao, de koning van Egypte, toornig op zijn twee hovelingen, op de overste van de schenkers en op de overste van de bakkers, en hij zette hen in de gevangenis, in het huis van de overste van de koks, in de gevangenis waar Jozef gevangen zat.
ወበውእቱ
(wäbäwtu)
en in die
መዋዕል
(mäwal)
dagen
ተምዕዐ
(tämä)
werd toornig
ፈርዖን
(färon)
Farao
ንጉሠ
(negusä)
koning van
ግብጽ
(gebts)
Egypte
ላዕለ
(lalä)
tegen
ክልኤቱ
(keletu)
twee
ኅጽዋኒሁ
(khetswanihu)
hovelingen
ላዕለ
(lalä)
tegen
ሊቀ
(liqä)
de overste van
መዘርት
(mäzärt)
de schenkers
ወላዕለ
(wälalä)
en over
ሊቀ
(liqä)
de overste van
ኀበዝት
(khäbäzt)
de bakkers
ወወደዮሙ
(wäwädäyomu)
en zette hen
ውስተ
(westä)
in
ሞቅሕ
(moqh)
de gevangenis
ውስተ
(westä)
in
ቤቱ
(betu)
het huis
ለሊቀ
(läliqä)
voor de overste
መበስላን
(mäbäslan)
de koks
ውስተ
(westä)
in
ሞቅሕ
(moqh)
de gevangenis
ኀበ
(khäbä)
waar
ሀሎ
(hälo)
was
ዮሴፍ
(yosef)
Jozef
እኁዝ
(ekhuz)
gevangen
ህየ
(heyä)
daar
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Plaats
Zie Egypte: Egypte ligt rond de Nijl, van de delta aan de Middellandse Zee tot ver naar het zuiden.
Uitleg
Zie Gen. 40:1–3.
De ‘overste van de koks’ is, zoals in Jub. 34:11, de Septuaginta-weergave van ‘overste van de lijfwacht’.
15En de overste van de gevangenisbewakers stelde Jozef aan om hen te dienen, en hij diende voor hen.
ወሠርዖ
(wäsäro)
en stelde hem aan
ለዮሴፍ
(läyosef)
aan Jozef
ሊቀ
(liqä)
de overste van
ዐቀብተ
(äqäbtä)
de bewakers van
ሞቅሕ
(moqh)
de gevangenis
ከመ
(kämä)
opdat
ይትለአኮሙ
(yetlääkomu)
hij hen zou dienen
ወይትለአክ
(wäytlääk)
en diende
በቅድሜሁ
(bäqdmehu)
voor hen
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
16En zij beiden droomden een droom, de overste van de schenkers en de overste van de bakkers, en zij vertelden het aan Jozef.
ወሐለሙ
(wähälämu)
en zij droomden
ክልኤሆሙ
(kelehomu)
beiden
ሕልመ
(helmä)
een droom
ሊቀ
(liqä)
de overste van
መዘርት
(mäzärt)
de schenkers
ወሊቀ
(wäliqä)
en de overste van
ሐበዝት
(häbäzt)
de bakkers
ወነገርዎ
(wänägärwo)
en zij vertelden het
ለዮሴፍ
(läyosef)
aan Jozef
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
17En zoals hij het hun uitlegde, zo geschiedde het hun.
ወበከመ
(wäbäkämä)
en zoals
ፈከረ
(fäkärä)
hij uitlegde
ሎሙ
(lomu)
hun
ከማሁ
(kämahu)
zo
ኮኖሙ
(konomu)
geschiedde het hun
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 40:9–22.
Lezing
Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft hierna nog dat Farao de overste van de schenkers in zijn ambt herstelde en de (overste) van de bakkers doodde, zoals Jozef het hun uitgelegd had; dat staat niet in de Beta-tekst.
18En de overste van de schenkers vergat Jozef in de gevangenis, hoewel hij hem bekend had gemaakt wat hem zou overkomen, en hij dacht er niet aan Farao te melden hoe Jozef het hem gezegd had, want hij vergat het.
ወረስዖ
(wäräso)
en vergat
ሊቀ
(liqä)
de overste van
መዘርት
(mäzärt)
de schenkers
ለዮሴፍ
(läyosef)
aan Jozef
በቤተ
(bäbetä)
in
ሞቅሕ
(moqh)
de gevangenis
እስመ
(esmä)
hoewel
አይድዖ
(äydo)
hij hem bekend had gemaakt
ዘይከውኖ
(zäykäwno)
wat hem zou overkomen
ወኢተዘከረ
(wäitäzäkärä)
en hij dacht er niet aan
ከመ
(kämä)
dat
ያይድዕ
(yayd)
te melden
ለፈርዖን
(läfäron)
aan Farao
ዘከመ
(zäkämä)
hoe
ነገሮ
(nägäro)
het hem gezegd had
ዮሴፍ
(yosef)
Jozef
እስመ
(esmä)
want
ረስዐ
(räsä)
hij vergat het
Bron: Maṣḥafa Kufāle (Ge'ez; Beta Masaheft). Waar de voetnoten Charles noemen, is dat R.H. Charles, The Book of Jubilees, Engelse vertaling uit 1917, waarmee we vergelijken waar de Ge'ez-tekst afwijkt.
Uitleg
Zie Gen. 40:23.
Lezing
እስመ አይድዖ (letterlijk ‘want hij had hem bekend gemaakt’): Charles (Engelse vertaling uit 1917) heeft ‘hoewel’.