Richteren 12

Zafon (‘noord’) was een stad in het dal van de Jordaan, ten oosten van de rivier, in het gebied van Gad (Joz. 13:27; waarschijnlijk Tell es-Saidiyeh in Jordanië).

De ligging is niet zeker.

Zie Ammon: Ammon ligt ten oosten van de Jordaan, rond het huidige Amman in Jordanië.

צָפוֹנָה (tsafonah): dit kan ‘naar het noorden’ betekenen of ‘naar Zafon’.

Wij vertalen ‘naar het noorden’.

Zie Ammon: Ammon ligt ten oosten van de Jordaan, rond het huidige Amman in Jordanië.

Zie Ammon: Ammon ligt ten oosten van de Jordaan, rond het huidige Amman in Jordanië.

וָאָשִׂימָה נַפְשִׁי בְכַפִּי (va’asimah nafshi vekhappi), ‘ik legde mijn leven in mijn hand’: ik waagde mijn leven.

Het woord נֶפֶשׁ (nefesh) is hier ‘leven’.

Zie Gilead: Gilead is het bergland ten oosten van de Jordaan, tussen de Jarmoek en de Dode Zee.

Het Hebreeuws van het laatste deel van dit vers is moeilijk: ‘ontsnapten van Efraïm zijn jullie, Gilead, in het midden van Efraïm, in het midden van Manasse’.

Wij nemen aan dat de mannen van Efraïm de mannen van Gilead zo uitschelden: zij zouden vluchtelingen zijn die geen eigen plaats hebben, maar bij Efraïm en Manasse wonen.

Zeker is dat niet.

De oversteekplaatsen van de Jordaan zijn de ondiepe plekken, de voorden, waar men de rivier kon doorwaden.

Efraïm moest hier overheen om terug te keren naar zijn land, ten westen van de rivier.

De precieze plaats noemt de tekst niet.

Zie Gilead: Gilead is het bergland ten oosten van de Jordaan, tussen de Jarmoek en de Dode Zee.

אֶפְרָתִי (Efrati), ‘Efraïmiet’: een man uit Efraïm.

Het woord is hetzelfde als in 1 Sam. 1:1.

Zie Jordaan: De Jordaan stroomt van het Hermongebergte door het meer van Galilea naar de Dode Zee.

שִׁבֹּלֶת (shibbolet), ‘sjibbolet’: een aar van het graan, en ook een stroom.

Het woord begint met de klank ‘sj’.

De mannen van Efraïm konden die klank niet uitspreken en zeiden ‘sibbolet’ (met ‘s’).

Zo werden zij herkend.

Zie Gilead: Gilead is het bergland ten oosten van de Jordaan, tussen de Jarmoek en de Dode Zee.

Het Hebreeuws zegt ‘in de steden van Gilead’.

Dat is ongewoon (men verwacht ‘in een van de steden’).

De Griekse vertaling heeft ‘in zijn stad in Gilead’.

Wij volgen de Hebreeuwse tekst.

Ibzan komt uit Betlehem.

Dat kan Betlehem in Zebulon zijn, ongeveer 11 kilometer ten westnoordwesten van Nazaret (nu Beit Lahm in Israël, waarschijnlijk), of het bekende Betlehem in Juda.

De volgende rechter komt uit Zebulon, en dat pleit voor het eerste.

Zeker is dat niet.

Zie ook Joz. 19:15.

‘Naar buiten sturen’ betekent: uithuwelijken buiten de eigen familie of stam.

‘Van buiten brengen’ betekent: vrouwen van buiten de familie voor zijn zonen halen.

Zie Betlehem in Zebulon: Dit Betlehem (Beit Lahm) lag in het gebied van Zebulon, in Galilea, ten noordwesten van Nazaret.

Voor Ibzan in Richteren 12 is dit waarschijnlijk, maar niet zeker.

Ajjalon in het land Zebulon is niet hetzelfde als Ajjalon in Dan (Richt. 1:35).

De plek is onzeker; het ligt in Galilea, in het noorden van Israël.

Piraton ligt waarschijnlijk bij het huidige Far’ata, ongeveer 10 kilometer ten westen van Sichem (Westelijke Jordaanoever).

Dit is waarschijnlijk, niet zeker.

De zeventig ezelsveulens zijn een teken van rijkdom en aanzien, zoals bij Jaïr (Richt. 10:4).

Zie Piraton: Piraton wordt gezocht bij Far'ata, ten westen van Sichem.

‘Het bergland van de Amalekiet’ noemt een streek in Efraïm.

Waarom die zo heet, zegt de tekst niet; vergelijk Richt. 5:14.