Markus 3

ἐξηραμμένην (exerammenen), ‘verschrompeld’: een hand die uitgedroogd en krachteloos is; vergelijk 1 Kon. 13:4, waar de hand van Jerobeam verdorde.

ψυχή (psyche), ‘leven’, ook ‘ziel’: hier gaat het om het leven van een mens.

πώρωσις (porosis), ‘verharding’: eigenlijk een hard, gevoelloos geworden plek.

In Markus laat Yeshua hier Zijn woede en Zijn verdriet zien.

Ἡρῳδιανοί (Herodianoi), ‘Herodianen’: aanhangers van de familie van Herodes, die over Galilea heerste.

De Farizeeën en de Herodianen werkten normaal niet samen.

Zie Zee van Galilea (Kinneret): De zee van Galilea is het meer van Galilea (Kinneret), een zoetwatermeer in het noorden van het huidige Israël.

Waar alleen ‘de zee’ staat, is dit meer bedoeld.

Zie Galilea: Galilea is het noorden van het land, ten westen van de Jordaan en het meer van Galilea.

Nazaret en Kapernaüm liggen in dit gebied.

Zie Judea: Judea is de Griekse en Romeinse naam voor het zuiden van het land, rond Jeruzalem en Betlehem.

Het komt overeen met het oude Juda.

Zie Jeruzalem: Jeruzalem ligt op het bergland van Juda.

Salem wordt gelezen als Jeruzalem, en Moria en Sion worden van oudsher bij Jeruzalem gezocht.

Zie Idumea (ligging ongeveer): Idumea is de Griekse naam voor Edom.

In de tijd van Yeshua was dit het gebied ten zuiden van Judea, rond Hebron en Maresa.

De grenzen zijn niet scherp.

Zie Overkant van de Jordaan (Perea; ligging onzeker): ‘De overkant van de Jordaan’ is het gebied ten oosten van de Jordaan, tegenover Judea.

Later heette dit gebied Perea.

De precieze grenzen zijn niet vast te stellen.

Zie Jordaan: De Jordaan stroomt van het Hermongebergte door het meer van Galilea naar de Dode Zee.

Zie Tyrus: Tyrus ligt aan de kust van de Middellandse Zee, in het huidige Libanon.

Zie Sidon: Sidon ligt aan de kust van de Middellandse Zee, in het huidige Libanon.

Ἰδουμαία (Idoumaia), ‘Idumea’: de Griekse naam van Edom, het land ten zuiden van Judea.

πλοιάριον (ploiarion), ‘bootje’: een kleine boot.

De onreine geesten noemen Hem ‘de Zoon van Elohim’; Yeshua legt hun het zwijgen op (vers 12).

Vergelijk Mark. 1:24.

ἐποίησεν (epoiesen), ‘maakte’: wij vertalen ‘stelde aan’.

Het getal twaalf doet denken aan de twaalf stammen van Israël. ἀποστέλλῃ (apostelle), ‘uitzond’: daarvan komt ἀπόστολος (apostolos), ‘apostel’, ‘gezondene’.

Sommige handschriften voegen na ‘twaalf’ toe: ‘die Hij ook apostelen noemde’.

Die woorden staan niet in de SBLGNT; wij vertalen de SBLGNT.

Πέτρος (Petros), ‘Petrus’, betekent ‘rots’; zie Joh. 1:42 en Matt. 16:18.

Βοανηργές (Boanerges): Markus vertaalt de naam zelf als ‘Zonen van de donder’.

Hoe de naam precies is afgeleid, is onzeker.

Καναναῖος (Kananaios) komt van het Aramese woord qan’ana, ‘ijveraar’, en heeft niets met Kanaän te maken.

Wij vertalen ‘de Zeloot’ (Grieks ζηλωτής, zelotes), zoals Luc. 6:15 het noemt.

Alfeüs: vergelijk Mark. 2:14.

Ἰσκαριώθ (Iskarioth), ‘Iskariot’: de betekenis is onzeker; vaak denkt men aan ‘man uit Kerijot’. παρέδωκεν (paredoken), ‘heeft overgeleverd’: hetzelfde werkwoord als bij Johannes in Mark. 1:14.

Het Grieks heeft οἱ παρ’ αὐτοῦ (hoi par autou), letterlijk ‘wie van bij Hem zijn’.

Gezien vers 31 lezen wij: Zijn verwanten. ἐξέστη (exeste), ‘is buiten zinnen’, letterlijk ‘is buiten Zichzelf’.

Zie Jeruzalem: Jeruzalem ligt op het bergland van Juda.

Salem wordt gelezen als Jeruzalem, en Moria en Sion worden van oudsher bij Jeruzalem gezocht.

Βεελζεβούλ (Beelzeboul), ‘Beëlzebul’: een naam voor de leider van de demonen, in vers 23 ‘Satan’ genoemd.

De herkomst is onzeker; vergelijk Baäl-Zebub in 2 Kon. 1:2.

Het Grieks zegt letterlijk ‘Hij heeft Beëlzebul’.

παραβολή (parabole), ‘gelijkenis’: een vergelijking of beeldspraak, in het Hebreeuws מָשָׁל (mashal).

Vergelijk Jes. 49:24–25, waar de buit aan een held wordt ontnomen.

ἀμήν (amen), ‘voorwaar’: het Hebreeuwse אָמֵן.

Yeshua begint er een belangrijke uitspraak mee. οἱ υἱοὶ τῶν ἀνθρώπων (hoi huioi ton anthropon), ‘de mensenkinderen’: zoals het Hebreeuwse bene adam.

βλασφημέω (blasphemeo), ‘lasteren’: zie Mark. 2:7.

Het Grieks heeft alleen ‘omdat zij zeiden’; wij vullen ‘Hij zei dit’ aan.

Het Grieks heeft bij ἀπέστειλαν (apesteilan), ‘zonden’, geen voorwerp; wij vullen ‘iemand’ aan.

θέλημα (thelema), ‘wil’: wat Elohim wil.